Kunstmatige Intelligentie (AI) speelt een steeds grotere rol in ons dagelijks leven. Van slimme assistenten die ons helpen met dagelijkse taken tot geavanceerde algoritmen die onze voorkeuren voorspellen. De toepassingen zijn talrijk. Maar hoe zit het met de fiscaliteit? Welke rol speelt AI hierin en wat zijn de kansen en risico’s? Met de recente opkomst van Generative AI (GenAI) zijn er nieuwe mogelijkheden en uitdagingen ontstaan die de fiscale wereld kunnen transformeren.
In dit thema krijgt u antwoord op de volgende vragen:
⁃
Wat is Kunstmatige Intelligentie?
⁃
Wat is Generative AI en hoe verschilt het van traditionele AI?
⁃
Wat zijn de mogelijkheden van AI en GenAI binnen de fiscaliteit?
⁃
Wat zijn de risico’s en aandachtspunten van het gebruik van AI en GenAI?
Kunstmatige Intelligentie
Kunstmatige Intelligentie (AI, ofwel ook: Artificiële Intelligentie) verwijst naar systemen of machines die in staat zijn om taken uit te voeren die normaal gesproken menselijke intelligentie vereisen. Deze technologie stelt ons in staat om patronen te herkennen, voorspellingen te doen en beslissingen te nemen op basis van data.
Generative AI
Generative AI (GenAI) is een specifieke tak van AI die in staat is om nieuwe content te creëren op basis van bestaande data. GenAI maakt gebruik van complexe algoritmen en modellen, zoals neurale netwerken, om originele output te genereren. Deze technologie biedt ongekende mogelijkheden voor automatisering en creativiteit in verschillende sectoren, waaronder de fiscaliteit.
Impact van GenAI op de fiscaliteit
De opkomst van GenAI heeft het potentieel om de fiscaliteit op verschillende manieren te beïnvloeden:
1
classificatie van data, zoals het automatisch classificeren van facturen voor de BTW en de werkkostenregeling;
2
verbeterde data-analyse, waarmee belastingadviseurs patronen in data ontdekken die met traditionele AI moeilijker te voorspellen zijn;
3
interpretatie van feiten en omstandigheden en daar op basis van regelgeving en jurisprudentie een advies of oordeel aangeven voor de fiscaliteit.
Risico’s
Bij het implementeren van AI en GenAI in de fiscaliteit zijn er belangrijke aandachtspunten en risico’s om rekening mee te houden:
1. kwaliteit van de data;
2. ethtische overwegingen.
Aandachtspunten
Kunstmatige Intelligentie en Generative AI hebben de potentie om de fiscaliteit ingrijpend te veranderen. Hoewel deze technologieën veel kansen bieden, is het essentieel om aandacht te besteden aan de kwaliteit van de data en de ethische implicaties. De toekomst van de fiscaliteit zal ongetwijfeld worden beïnvloed door deze innovaties, maar menselijke interpretatie en expertise blijven onmisbaar. Door AI en GenAI te zien als hulpmiddelen in ons werk, kunnen we de voordelen maximaliseren en tegelijkertijd de risico’s minimaliseren.
Mr. Jan-Jaap Gobius du Sart
- Associate Partner Tax Technology & Transformation bij EY.
- Specialisaties: AI, Data-Analytics & Automation.
- Gastdocent Rijksuniversiteit Groningen voor het vak Tax Risk Management & Tax Technology.
Meer over Jan-Jaap Gobius du Sart
Kunstmatige Intelligentie (AI) speelt een steeds grotere rol in ons dagelijks leven. Van slimme assistenten die ons helpen met dagelijkse taken tot geavanceerde algoritmen die onze voorkeuren voorspellen. De toepassingen zijn talrijk. Maar hoe zit het met de fiscaliteit? Welke rol speelt AI hierin en wat zijn de kansen en risico’s? Met de recente opkomst van Generative AI (GenAI) zijn er nieuwe mogelijkheden en uitdagingen ontstaan die de fiscale wereld kunnen transformeren.
In dit thema krijgt u antwoord op de volgende vragen:
Wat is Kunstmatige Intelligentie?
Wat is Generative AI en hoe verschilt het van traditionele AI?
Wat zijn de mogelijkheden van AI en GenAI binnen de fiscaliteit?
Wat zijn de risico’s en aandachtspunten van het gebruik van AI en GenAI?
Kunstmatige Intelligentie
Kunstmatige Intelligentie (AI, ofwel ook: Artificiële Intelligentie) verwijst naar systemen of machines die in staat zijn om taken uit te voeren die normaal gesproken menselijke intelligentie vereisen. Deze technologie stelt ons in staat om patronen te herkennen, voorspellingen te doen en beslissingen te nemen op basis van data.
Generative AI
Generative AI (GenAI) is een specifieke tak van AI die in staat is om nieuwe content te creëren op basis van bestaande data. GenAI maakt gebruik van complexe algoritmen en modellen, zoals neurale netwerken, om originele output te genereren. Deze technologie biedt ongekende mogelijkheden voor automatisering en creativiteit in verschillende sectoren, waaronder de fiscaliteit.
Impact van GenAI op de fiscaliteit
De opkomst van GenAI heeft het potentieel om de fiscaliteit op verschillende manieren te beïnvloeden:
classificatie van data, zoals het automatisch classificeren van facturen voor de BTW en de werkkostenregeling;
verbeterde data-analyse, waarmee belastingadviseurs patronen in data ontdekken die met traditionele AI moeilijker te voorspellen zijn;
interpretatie van feiten en omstandigheden en daar op basis van regelgeving en jurisprudentie een advies of oordeel aangeven voor de fiscaliteit.
Risico’s
Bij het implementeren van AI en GenAI in de fiscaliteit zijn er belangrijke aandachtspunten en risico’s om rekening mee te houden:
1. kwaliteit van de data;
2. ethtische overwegingen.
Aandachtspunten
Kunstmatige Intelligentie en Generative AI hebben de potentie om de fiscaliteit ingrijpend te veranderen. Hoewel deze technologieën veel kansen bieden, is het essentieel om aandacht te besteden aan de kwaliteit van de data en de ethische implicaties. De toekomst van de fiscaliteit zal ongetwijfeld worden beïnvloed door deze innovaties, maar menselijke interpretatie en expertise blijven onmisbaar. Door AI en GenAI te zien als hulpmiddelen in ons werk, kunnen we de voordelen maximaliseren en tegelijkertijd de risico’s minimaliseren.
Documenten bij dit thema
Wetgeving
Verordening artificiële intelligentie
Literatuur
A. Bomer, R. Hein, D. van Hout & R. Russo, Belastingrecht en technologie (FM nr. 176) 2022/I.5.1.5, Machine Learning, Fiscale Monografieën
R. Hein, 'Kunstmatige intelligentie in de fiscaliteit: de computer als belastingadviseur?', WFR 2020/141
C. Bruijsten & S. Eftimov, 'Algoritmen in het belastingrecht', WFR 2020/33
G.M. Nijssen & L.G.M. Stevens, 'Hoe ICT dienstbaar kan zijn aan wetgeving en wetsinterpretatie', WFR 2019/182
P.R. de Jong, 'Will code be taxed? Blockchaintechnologie en kunstmatige intelligentie in de fiscaliteit', WFR 2019/17
C. Bruijsten, Waarschijnlijkheid van fiscale rechtsgevolgen (FM nr. 145) 2016/9.3.4, Mens of machine?, Fiscale Monografieën
Naslag
Vakstudie Nederlands Internationaal Belastingrecht, Nederlands Internationaal Belastingrecht, Beschouwing over de inzet van machine learning
Verwante onderwerpen
Thema: Digitale economie en belastingheffing
Thema: Blockchain, crypto-munten en fiscaliteit
Thema: Aangiftecontrole door de Belastingdienst: Fiscaalrechtelijke aspecten