Forumkeuze in het Nederlandse internationaal privaatrecht
Einde inhoudsopgave
Forumkeuze in het Nederlandse IPR (R&P nr. 159) 2008/13.8.1:13.8.1 Inleiding
Forumkeuze in het Nederlandse IPR (R&P nr. 159) 2008/13.8.1
13.8.1 Inleiding
Documentgegevens:
mr. P.H.L.M. Kuypers, datum 29-02-2008
- Datum
29-02-2008
- Auteur
mr. P.H.L.M. Kuypers
- JCDI
JCDI:ADS414402:1
- Vakgebied(en)
Internationaal privaatrecht (V)
Toon alle voetnoten
Voetnoten
Voetnoten
Rb. Arnhem 6 oktober 2005, NIPR 2006, 51 bevestigt dat een gewoonte alleen niet voldoende is voor een rechtsgeldige forumkeuze in deze vorm.
Volgens de Franse tekst `largement connu'.
De Franse tekst is hier wellicht duidelijker door te spreken over de 'branche commerciale'.
Par. 13.10.
Zie bijv. Rb. Middelburg 11 september 1996, NIPR 1997, 133 en Rb. Rotterdam 15 april 1999, NIPR 1999, 298 die deze volgorde aanhouden; Rb Almelo 21 juni 1989, NIPR 1989, 468 'vergeet' echter aan lid 1 sub (c) te toetsen.
Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.
Dit vormvoorschrift is in het EEX opgenomen sinds het Derde Toetredingsverdrag en ongewijzigd overgenomen in het EVEX en de EEX-V°. Deze moeilijk leesbare bepaling is opgebouwd uit een aantal onderdelen die alle aanwezig moeten zijn opdat een forumkeuze rechtsgeldig in deze vorm tot stand komt:
Internationale handel;
vorm die overeenstemt met een gewoonte waarvan de partijen op de hoogte zijn of waarvan partijen op de hoogte hadden behoren te zijn (`bekendheid partijen');1
welke vorm in de internationale handel algemeen bekend is (` algemene bekendheid');2
partijen nemen deze vorm bij dergelijke overeenkomsten in de betrokken handelsbranche3 doorgaans in acht (` gebruikelijke vorm in de handelsbranche').
Sinds het Eerste Toetredingsverdrag kende art. 17 EEX een vorm die speciaal was bestemd voor de internationale handel. Deze vorm heeft als basis gediend voor de huidige tekst in art. 23 lid 1 sub c EEX-V°/17 lid 1 sub c Verdrag. Ik ga voor een goed begrip van de huidige bepaling in op de voorgeschiedenis in par. 13.8.2. Hierna zal ik iedere voorwaarde in een afzonderlijke paragraaf bespreken. Ik houd bovengenoemde volgorde aan. In par. 13.8.3 zal ik trachten te omschrijven wat is bedoeld met 'internationale handel'. De bekendheid van partijen met de gewoonte is het onderwerp van par. 13.8.4. Vervolgens komt in par. 13.8.5 de lastige vraag aan de orde wanneer een gewoonte in de internationale handel algemeen bekend is. Over een cognossement bestaat weinig verschil van mening.4 Over andere vormen is daarentegen veel discussie. Daarna ga ik in op de vraag wanneer een vorm gebruikelijk is in een handelsbranche (par. 13.8.6). Zoals bij de bespreking van de vorige vormen eindig ik de paragraaf met een bespreking van achtereenvolgens het Haags Forum-keuzeverdrag in par. 13.8.7 en het commune internationaal privaatrecht in par. 13.8.8. Par. 13.8.9 bevat ten slotte een kritische evaluatie van deze bepaling.
Ik merk nog op dat de versoepelde vorm die is bestemd voor de internationale handel niet tot uitgangspunt mag worden genomen bij een onderzoek naar de geldigheid van de vorm van een forumkeuze. De vorm sub c heeft door de exclusieve toepassing in de internationale handel namelijk een beperkter toepassingsbereik dan de vormen onder (a) en (b) die steeds van toepassing zijn (binnen het toepassingsbereik van art. 23 EEX-V°/17 Verdrag). De vorm sub c is daardoor bijv. niet van toepassing op 'business to consumer' (B2C) overeenkomsten. Ik meen dat de meest logische volgorde is van (a) naar (c). Slechts indien (a) of (b) geen uitkomst bieden, komt men toe aan (c).5