Einde inhoudsopgave
Rechten van polishouders bij portefeuilleoverdracht, juridische fusie en juridische splitsing door verzekeraars (O&R nr. 148) 2024/4.2.2
4.2.2 Stap A: de ondertekening van een Signing Protocol met daaraan gehecht de uitonderhandelde koopovereenkomst (SIGNING PROTOCOL)
mr. A.M.M. Menken, datum 01-01-2024
- Datum
01-01-2024
- Auteur
mr. A.M.M. Menken
- JCDI
JCDI:ADS949843:1
- Vakgebied(en)
Verzekeringsrecht (V)
Voetnoten
Voetnoten
Art. 2 van het Besluit van 12 oktober 2006, houdende regels met betrekking tot verscheidene bijzondere prudentiële maatregelen, het beleggerscompensatie- en het depositogarantiestelsel op grond van de Wet op het financieel toezicht, Staatsblad 2006, 507, zoals van tijd tot tijd gewijzigd, zie hoofdstuk 6.5 van dit proefschrift.
Art. 3:112, eerste lid, Wft betreft de overdracht van rechten en verplichtingen uit levensverzekering door een levensverzekeraar aan een andere levensverzekeraar. Art. 3:113, eerste lid, Wft betreft de overdracht van rechten en verplichtingen uit natura-uitvaartverzekering door een natura-uitvaartverzekeraar. Art. 3:113, tweede lid, Wft betreft de overdracht van rechten en verplichtingen uit natura-uitvaartverzekering door een levensverzekeraar aan een natura-uitvaartverzekeraar.
Er is wilsovereenstemming over de tekst van de overeenkomst. Alleen indien DNB deze opdracht niet geeft, zullen koper en verkoper de overeenkomst niet ondertekenen. De overeenkomst kan alleen nog worden aangepast (mits dat in het Signing Protocol is geregeld) indien DNB aangeeft dat wijzigingen noodzakelijk zijn om de opdracht te kunnen verlenen.
Struycken, Contracteren 2013 nr. 2, p. 77.
Het is belangrijk om scherp op het netvlies te hebben dat de overdragende levensverzekeraar of natura-uitvaartverzekeraar in de eerste fase de aanvraag om instemming van DNB, aan DNB behoort te versturen met een ontwerpovereenkomst en de ter toelichting dienende stukken. De verzekeraar mag dus geen getekende overeenkomst met daarin onder meer de voorwaarde van het verkrijgen van de instemming van DNB aan DNB voorleggen. Dit blijkt uit art. 3:116 Wft juncto art. 2 Besluit bijzondere prudentiële maatregelen, beleggerscompensatie en depositogarantie Wft.1Art. 3:116 Wft bepaalt: “De aanvraag van instemming met een overdracht als bedoeld in artikel 3:112, eerste lid, 3:113, eerste en tweede lid, 3:114, eerste lid, of 3:114a, eerste lid, geschiedt onder opgave van bij of krachtens algemene maatregel van bestuur te bepalen gegevens.”2 Op grond van art. 2 van het Besluit bijzondere prudentiële maatregelen, beleggerscompensatie en depositogarantie Wft dient bij een aanvraag ter verkrijging van de instemming van DNB een ontwerpovereenkomst te worden gevoegd.
De verkoper van een verzekeringsportefeuille dient dus een ontwerpovereenkomst aan DNB voor te leggen. Het is uiteraard echter in principe in het belang van de verkoper indien de koper in de periode tussen de aanvraag van instemming en de ondertekening van de koopovereenkomst al zodanig gebonden is dat hij geen wijzigingen in de koopovereenkomst meer kan afdwingen. De verkoper zal daarom het verkoopproces in beginsel zodanig structureren dat er een Signing Protocol wordt getekend voordat de aanvraag van instemming aan DNB wordt verzonden. De door de betrokken verkoper en koper uitonderhandelde ontwerpovereenkomst zal dan een bijlage zijn bij het Signing Protocol dat tussen partijen wordt overeengekomen. De koper neemt in het Signing Protocol de verplichting op zich om de ontwerpovereenkomst te tekenen zodra DNB de opdracht geeft zoals bedoeld in art. 3:119 lid 1 Wft, dus de opdracht aan de verkoper om een advertentie in de Staatscourant te plaatsen en om op andere door DNB te bepalen wijze mededeling te doen van zijn voornemen tot overdracht van rechten en verplichtingen waarmee de verzettermijn voor polishouders begint.3 In de wettekst van art. 3:119 lid 1 Wft ligt besloten dat DNB die opdracht alleen maar geeft als de verstrekte gegevens voor DNB voldoende zijn om de beschikking waarin uiteindelijk instemming wordt verleend voor te bereiden. Eventueel wordt volstaan met een bindende biedingsbrief (“Binding Offer Letter”). In een overnameproces wordt vaak eerst een niet bindend bod uitgebracht. De koper wordt daarna in de gelegenheid gesteld om een due diligence onderzoek te doen. Hij ontvangt ook de concept koopovereenkomst met het verzoek daarvan een “mark-up” te maken (dus een versie waarin hij in detail aangeeft welke wijzigingen hij in de door de verkoper voorgestelde koopovereenkomst aangebracht wil zien). De koper voegt de koopovereenkomst zoals hij die bereid is te ondertekenen toe aan zijn bindend bod.4
De clausule in het Signing Protocol waarin de verkoper op zich neemt om de ontwerpovereenkomst te tekenen zodra DNB de opdracht geeft zoals bedoeld in art. 3:119 lid 1 Wft, zou bijvoorbeeld als volgt kunnen luiden:
“The parties acknowledge that they cannot sign the Current Draft, until the parties have submitted the Current Draft to DNB and DNB has approved the Current Draft in accordance with article 2 Besluit bijzondere prudentiële maatregelen and DNB has pre-approved the intended transfer of the portfolio of the […] Business by issuing the order (pursuant to article 3:119 Wet op het financieel toezicht) to Seller to publish its intention to transfer the portfolio of the […] Business to the Purchaser (the Regulatory Condition). Subject only to satisfaction of the Regulatory Condition, the Parties irrevocably commit to sign the Current Draft within (.) business days after the date on which the Regulatory Condition is satisfied.”
Als geen sprake is van een ‘Signing Protocol’, maar van een ‘Binding Offer Letter’ zou bijvoorbeeld voor de volgende verwoording van deze voorwaarde kunnen worden gekozen:
“We hereby submit our final and binding offer to purchase the […] Business. We confirm that we will irrevocably commit to signing of the Current Draft, in accordance with the terms and conditions contained in the Current Draft upon your acceptance of the same and we hereby irrevocably confirm that signing shall not be conditional unless explicitly set out otherwise in this letter. Subject only to (i) the Employee Consultations (as defined below), and (ii) pre-approval of the portfolio transfer by the Dutch Central Bank, both as set forth below, you irrevocably commit to sign the Current Draft in accordance with the Offer.”
in combinatie met een tekst als:
“The parties acknowledge that they cannot sign the Current Draft, until the parties have submitted the Current Draft to DNB and DNB has approved the Current Draft in accordance with article 2 Besluit bijzondere prudentiële maatregelen, beleggerscompensatie en depositogarantie Wft and DNB has pre-approved the intended transfer of the portfolio of the […] Business by issuing the order (pursuant to article 3:119 Wet op het financieel toezicht) to Seller to publish its intention to transfer the portfolio of the […] Business to the Purchaser.”
Koper en verkoper zullen vervolgens overgaan tot de ondertekening van de koopovereenkomst zodra DNB daadwerkelijk op grond van art. 3:119 lid 1 Wft opdracht aan de levensverzekeraar of natura-uitvaartverzekeraar geeft om van zijn voornemen tot overdracht van rechten en verplichtingen mededeling te doen in de Staatscourant en op andere door DNB te bepalen wijze.
De crux bij de overname van een verzekeringsportefeuille is dus dat partijen in principe de stap van het ondertekenen van een Signing Protocol niet of zelden zullen overslaan. In verkoopprocessen die geen betrekking hebben op een verzekeringsportefeuille slaat men die stap vaker over en wordt gekozen voor een koopovereenkomst met een opschortende voorwaarde ten aanzien van het advies van de ondernemingsraad. De koopovereenkomst wordt ondertekend zodra DNB de opdracht geeft zoals bedoeld in art. 3:119 lid 1 Wft. Eventueel wordt tot het moment van ondertekening van de koopovereenkomst volstaan met een bindende biedingsbrief.