VII.3.3.2.b De stortingsplicht bij een NV

Voor de NV gelden naast de inschrijvingsplicht nog twee stortingsplichten. Voor de BV zijn deze stortingsverplichtingen met de inwerkingtreding van de Wet Flex-BV geschrapt. Sinds 1 oktober 2012 bepaalt de wet niet langer dat een bepaald kapitaal in de BV aanwezig moet zijn en dat ten laste van dit kapitaal geen uitkeringen mogen worden gedaan. De kapitaalbeschermingsregeling berust thans op een systeem waarin de geoorloofdheid van uitkeringen wordt bepaald aan de hand van de financiële positie van de vennootschap.1 Als gevolg van deze wijziging is zowel de verplichting om ten minste het minimumkapitaal als de verplichting om ten minste 25% van het geplaatste kapitaal bij oprichting te storten, afgeschaft. De aansprakelijkheidsregeling die was gekoppeld aan de niet-naleving van de stortingsverplichtingen bij oprichting, is eveneens komen te vervallen.2

Voor de NV gelden de hiervoor genoemde verplichtingen onverkort. Op grond van art. 2:67 lid 3 BW moet het gestorte deel van het geplaatste kapitaal bij oprichting ten minste 45.000 euro bedragen. Daarnaast vereist art. 2:80 lid 1 BW dat ten minste 25% van het totale geplaatste kapitaal bij oprichting wordt gestort.

Bedraagt het gestorte kapitaal minder dan de minimumkapitaaleis, dan is de sanctie tweeledig. Allereerst moet de rechter de NV op verzoek van het OM ex art. 2:74 lid 2 BW ontbinden. De soep wordt echter niet zo heet gegeten als zij wordt opgediend. De rechtbank ontbindt de NV namelijk niet indien het verzuim binnen een door haar bepaalde termijn is hersteld of de NV zich binnen die termijn heeft omgezet in een BV.3 In de tweede plaats kunnen de bestuurders van de NV hoofdelijk worden aangesproken voor rechtshandelingen die zijn verricht in het tijdvak tussen de oprichting van de vennootschap en het moment waarop het minimumkapitaal is gestort, zo volgt uit art. 2:69 lid 2 aanhef en sub b BW. Dit geldt ook voor rechtshandelingen die zijn verricht voordat ten minste 25% van het nominale bedrag op het bij de oprichting geplaatste kapitaal is gestort.4 Ik wijs erop dat uit art. 2:69 lid 2 aanhef en sub c BW volgt dat aansprakelijkheid slechts kan ontstaan indien niet ten minste 25% van het totale nominale geplaatste kapitaal is gestort. Een overschot op een aandeel compenseert dus een tekort op een ander aandeel.5 Vermeldenswaardig is dat de bestuurders niet aan een eenmaal gevestigde aansprakelijkheid kunnen ontkomen wanneer na de oprichting alsnog aan de stortingsplichten wordt voldaan.6

De sanctie van hoofdelijke aansprakelijkheid dient ook in dit geval als een stok achter de deur.7 De sanctie geldt op grond van het derde lid van art. 2:69 BW overigens niet indien de inbreng in natura onmiddellijk na de oprichting plaatsvindt en het bestuur ex art. 2:94a lid 4 BW bij een aanzienlijke wijziging van de waarde alsnog voor een beschrijving en een accountantsverklaring heeft gezorgd en vervolgens de noodzakelijke stortingen namens de vennootschap heeft opgevraagd. In dat geval treft de bestuurders immers geen verwijt, zo luidt de toelichting.8