3.10.3 Inzet van deskundigheid

De in deze paragraaf besproken gereglementeerde beroepsbeoefenaren zetten de volgende deskundigheid exclusief in:

Het ambt van notaris houdt de bevoegdheid in om authentieke akten te verlijden in de gevallen waarin de wet dit aan hem opdraagt of een partij zulks van hem verlangt alsmede het verrichten van andere in de wet aan hem opgedragen werkzaamheden (artikel 2 lid 1 Wet op het notarisambt). De notaris is op grond van de wet op het notarisambt exclusief bevoegd om authentieke akten te verlijden, oftewel: hij heeft een domeinmonopolie.1

De algemene zorgplicht voor notarissen tot inzet van zijn deskundigheid is neergelegd in de Wet op het notarisambt, de verordening beroeps- en gedragsregels alsmede jurisprudentie en wordt tuchtrechtelijk gehandhaafd. Notarissen dienen zich in de uitoefening van hun beroep en daarbuiten zodanig te gedragen dat de eer en het aanzien van het notariaat niet worden of kunnen worden geschaad (artikel 1 Verordening beroep- en gedragsregels).2 De bijzondere zorgplicht van de notaris wordt deels ingevuld in de Wet op het Notarisambt. Zo dient de notaris het ambt in onafhankelijkheid uit te oefenen en de belangen van alle partijen die bij de rechtshandeling betrokken zijn op onpartijdige wijze en met de grootst mogelijke zorgvuldigheid te behartigen (artikel 17 lid 1 Wet op het Notarisambt). De eis van onpartijdigheid geldt alleen voor de ambtelijke werkzaamheden van een notaris en niet als hij als adviseur optreedt.3

‘De taak van en de roeping van de advocaat [is], op te treden ter verdediging van personen en belangen, die worden bedreigd’.4

Iedere Nederlander is wettelijk verplicht een advocaat in te schakelen voor bepaalde civiele en strafrechtelijke procedures en familierechtzaken (bijvoorbeeld echtscheidingen) bij de rechtbank, het gerechtshof en de Hoge Raad. Een advocaat heeft op grond van de Advocatenwet de exclusieve bevoegdheid om als procesvertegenwoordiger op te treden. Hij beschikt dus over een procesmonopolie.

De algemene zorgplicht voor advocaten is neergelegd in de Advocatenwet, gedragsregels en jurisprudentie en wordt tuchtrechtelijk gehandhaafd (artikel 46 Advocatenwet).6 Een advocaat dient zich zodanig te gedragen dat het vertrouwen in de advocatuur of in zijn eigen beroepsuitoefening niet wordt geschaad (Gedragsregels 2018, regel 1 beroepsplichten). Ook niet-beroepsmatige gedragingen kunnen zijn functioneren raken. Met ingang van 1 januari 2015 is artikel 10 a toegevoegd aan de Advocatenwet.7 Dit artikel vult de bijzondere zorgplicht van de advocaat in met behulp van de zorgverplichtingen, onafhankelijkheid, partijdigheid, deskundigheid, integriteit en geheimhouding.

Financiële ondernemingen zijn op grond van de Wet financieel toezicht bevoegd hun producten aan te bieden. Financiële ondernemingen vallen onder het gedragstoezicht van de AFM. Dit gedragstoezicht is gericht op ordelijke en transparante financiële marktprocessen, zuivere verhoudingen tussen marktpartijen en zorgvuldige behandeling van cliënten. Voorts vallen financiële ondernemingen onder het prudentiële toezicht van de DNB. Dit richt zich op de financiële soliditeit van financiële ondernemingen en draagt bij aan de stabiliteit van de financiële sector.

Vanzelfsprekend dienen notarissen, advocaten en financiële ondernemingen bij het inzetten van hun deskundigheid de op de betreffende doelgroep van toepassing zijnde wet- en regelgeving na te leven. Ten aanzien van de wetgeving dient gedacht te worden aan de Wet op het notarisambt, de Advocatenwet en de Wft. Deze wetten worden uitgewerkt in een grote hoeveelheid regelgeving.13

De exclusieve wettelijke taak van voornoemde gereglementeerde beroepsbeoefenaren zal niet nader worden uitgewerkt. Er is reeds veel literatuur14 hierover voorhanden en een nadere uitwerking zal mijns inziens een herhaling van zetten zijn, die geen toegevoegde waarde zal hebben met betrekking tot mijn onderzoeksvraag.