19.4.3.5 Afschermen potentieel belastende data door de verdachte

Tegenover de voordelen die nieuwe en verbeterde onderzoeksmethoden en -technieken de autoriteiten bieden, staat dat burgers potentieel belastende data kunnen afschermen. Bijvoorbeeld door die te versleutelen door middel van een wiskundig algoritme (zogenoemde cryptografie of encryptie). Met de sleutel (vaak een lange reeks van cijfers en letters) kunnen data weer leesbaar worden gemaakt.

Ook met inachtneming van evt. oplossingen voor versleuteling zoals het afnemen van toetsaanslagen door een ‘keylog’-functie en het plaatsen van ‘spyware’1, vergroot cryptografie de kans dat controle- of opsporingsambtenaren die van de data kennis willen nemen, afhankelijk zijn van de medewerking c.q. intellectuele inspanning van de verdachte. Wanneer zij het bewijs(materiaal) niet eerder hebben veilig gesteld of de betrokkene weigert de sleutel vrijwillig af te staan (en die sleutel niet elders te vinden is), dan is het goed mogelijk dat zij de versleutelde data nimmer zullen kennen.2

In punitieve belastingzaken is de noodzaak van maatregelen tegen versleuteling denkelijk minder groot dan bij ernstige ICT-delicten, zoals bijvoorbeeld de (digitale) verspreiding van kinderpornografie. De verdachte in belastingzaken is vaak niet de enige bron van bewijs. Bovendien kan in belastingzaken eerder en/of eenvoudiger worden gewerkt met het trekken van bewijsgevolgen uit de weigering van de betrokkene om mee te werken.