5.5 TUSSENCONCLUSIE

Dit betreft mondelinge en schriftelijke zienswijzen.

Insprekers zijn personen en/of organisaties.

Het aantal reacties per onderwerp ligt hoger dan het totale aantal ingediende zienswijzen. Dit is te verklaren doordat veel zienswijzen betrekking hebben op meerdere onderwerpen.

De informatie over de instandhoudingsmaatregelen is gedetailleerd.

Het grootste deel van dit bedrag (€ 127.000,=) is bestemd voor onderzoek naar mogelijke toekomstige instandhoudingsmaatregelen.

De instandhoudingsmaatregel bestaat uit de voortzetting van het regulier natuurbeheer. Daarnaast zijn enkele aanvullende maatregelen nodig.

Met name de aanvullende maatregelen voor het veenmosrietland zijn gedetailleerd uitgewerkt.

In dat verband wordt enkel gesproken over de 1^ste beheerplanperiode.

De begroting is niet compleet. De eventuele kosten voor de aanpassing van het waterbeheer (Krw) ontbreken.

idem eindnoot 3.

Het betreft in totaal 20 verschillende maatregelen. Deze worden uitvoerig toegelicht.

Voor een aantal instandhoudingsmaatregelen wordt wel de einddoelstelling vermeld. Bijvoorbeeld 50 hectare ‘kemphaangrasland’.

De tijdsplanning is niet altijd even concreet. In het beheerplan wordt bijvoorbeeld vermeld dat afspraken met een beheerder moeten worden gemaakt.

Begroting bevat ruime ramingen en gaat uit van maximumbedragen. In sommige gevallen is nog niet zeker of de ingeboekte maatregelen ook daadwerkelijk worden getroffen.

Voor de aanleg van de ecologische verbindingszone Bouwepet staat € 430.000 (incl. vispassage) gebudgetteerd, voor de aanleg van natuurvriendelijke oevers € 300.0000.

De belangrijkste instandhoudingsmaatregel is voortzetting van het reguliere natuurbeheerbeheer. Een deel van de voorgestelde maatregelen is bedoeld voor buiten het Natura 2000-gebied.

Dat is niet voor alle instandhoudingsmaatregelen het geval.

Dit bedrag heeft alleen betrekking op het regulier beheer. Voor de overige instandhoudingsmaatregelen worden geen bedragen genoemd.

Het beheer in dit Natura 2000-gebied bestaat uit het achterwege laten van iedere vorm van beheer.

Betreft een voorlopige raming van de kosten. Het grootste deel van de kosten (€ 12.000) betreft beheer en moet worden gefinancierd op basis van SNL-subsidies.

Dit is inclusief mitigerende maatregelen.

De benodigde instandhoudingsmaatregelen worden uitgebreid toegelicht; eerst op hoofdlijnen in tabellen en vervolgens in aparte paragrafen per habitattype.

Alle beschreven instandhoudingsmaatregelen beperken zich tot de eerste beheerplanperiode.

In het beheerplan wordt per instandhoudingsmaatregel opgesomd wie verantwoordelijk is voor de financiering. In algemene termen wordt opgemerkt dat de instandhoudingsmaatregelen moeten worden betaald uit natuursubsidies (SNL).

In het beheerplan wordt gesproken over instandhoudingsbeheer in plaats van instandhoudingsmaatregelen. Het instandhoudingsbeheer valt uiteen in natuurbeheer en mitigerende maatregelen.

Idem eindnoot 19.

Idem voetnoot 20.

In het beheerplan wordt per instandhoudingsmaatregel aangegeven wie de kosten moet dragen.

Volgens de opstellers van het beheerplan bestaan er geen knelpunten bij het beheer van de kwalificerende (vogel)soorten. In de eerste beheerplanperiode is continuering van het bestaande beheer nodig. Wel wordt een onderzoek aangekondigd naar de dalende tendens in het vóórkomen van een aantal vogelsoorten.

Het beheerplan bevat wel een raming van de kosten die gemoeid zijn met het onderzoek naar de achteruitgang van de kwalificerende vogelsoort Kleine Zwaan en de monitoring van het gevoerde beheer (€ 60,700,=).

Volgens de opstellers van het beheerplan vormt het bestaand gebruik geen belemmering om de instandhoudingsdoelstellingen te realiseren. Om die reden zijn geen instandhoudingsmaatregelen nodig. Wel moet het bestaande beheer worden voortgezet.

In de huidige situatie wordt aan alle instandhoudingsdoelstellingen voldaan. Om die reden zijn geen instandhoudingsmaatregelen nodig.

Dit is inclusief de compenserende maatregelen die nodig zijn voor de aanleg van de Tweede Maasvlakte.

De toelichting op de benodigde maatregelen (inclusief: de compenserende maatregelen) is uitvoering, waarbij wordt verwezen naar onderliggende onderzoeksgegevens en een aantal aanvullende plannen en besluiten.

Bij sommige mitigerende maatregelen is onduidelijk wat de bedoeling is. Bij het uitvoeren van groot onderhoud op de zolders waar de kwalificerende Ingekorven vleermuis voorkomt moeten ‘op voorhand negatieve effecten worden uitgesloten’.

Bij het uitvoeren van de habitattoets wordt consequent gesproken over activiteiten in plaats van handelingen en ontwikkelingen.

De kwaliteit van de voorgestelde maatregelen loopt nogal uiteen. Onder het kopje mitigerende maatregelen wordt onder andere een onderzoek naar dynamisch peilbeheer, het niet meer uitvoeren van vaarexcursies ten behoeve van vogels en de ontwikkeling van een gedragscode door Gedeputeerde Staten aangekondigd. Bij het eerste en laatste voorbeeld is strikt genomen geen sprake van een mitigerende maatregel.

De mitigerende maatregelen worden opgesomd in bijlage 3 bij het beheerplan. De uitwerking van en toelichting op de mitigerende maatregelen is beknopt.

De passende beoordeling is beperkt tot een onderzoek naar de (mogelijke) significante effecten van de recreatieve luchtvaart.

Dit moet wel gebeuren voor toekomstige bestemmingsplanwijzigingen in de gemeenten rond het Natura 2000-gebied. Het huidige bestaand gebruik in en rond het Natura 2000-gebied heeft geen of hooguit verslechterende effecten op het Natura 2000-gebied.

Uitvoerige informatie over de doelstelling en de resultaten van de passende beoordeling is te vinden in hoofdstuk 7 van het beheerplan. De mogelijke effecten van het bestaand gebruik worden (inclusief eventuele mitigerende maatregelen)samengevat in tabellen.

Op woensdag 25 mei 2011 is het Natura 2000-gebied Spanjaards Duin (dat onderdeel gaat uitmaken van het Natura 2000-gebied Solleveld & Kapittelduinen) voorlopig aangewezen. Het gebied Spanjaards Duin is aangelegd als duincompensatiegebied in verband met mogelijk significante gevolgen op de Natura 2000-gebieden Voornes Duin en Solleveld & Kapittelduinen als gevolg van het toekomstig gebruik van Maasvlakte 2. In het beheerplan voor het Natura 2000-gebied Solleveld & Kapittelduinen zijn geen compenserende maatregelen opgenomen.

Idem eindnoot 7.

Volgens de opstellers van het beheerplan staat het huidig bestaand gebruik het realiseren van de Natura 2000-doelen niet in de weg.

Het bestaand gebruik heeft volgens de opstellers van het beheerplan geen verslechterende en/ of significant verstorende effecten op de kwalificerende natuurwaarden.

Deze maatregelen bestaan uit het aanwijzen van een vijftal rustgebieden en het stellen van beperkende voorwaarden aan de bodemberoerende visserij.

Om significant verstorende effecten als gevolg van de Tweede Maasvlakte te compenseren zijn een bodembeschermingsgebied en een vijftal rustgebieden aangewezen.

De conclusie in het beheerplan is stelliger dan de informatie over het bestaand gebruik toelaat. Bij groot onderhoud van de zolder van Abdij Lilbosch, groot onderhoud op de zolder van voormalig klooster Mariahoop en het beheer van lanen, houtsingels en overige landschapselementen zijn significante effecten niet uit te sluiten. Desondanks is volgens de opstellers van het beheerplan geen sprake van een vergunningplicht omdat bij de uitvoering van de werkzaamheden rekening wordt gehouden met de ingekorven vleermuis.

Natuurbeheer, regulier landbouwkundig gebruik en jacht zijn zonder mitigerende maatregelen toegestaan. Riet maaien, varen en afvoer van verveningswater zijn onder bepaalde voorwaarden toegestaan.

Dit is het geval voor het plaatsen van hooibalen, dynamisch peilbeheer, noodinlaat in het Natura 2000-gebied en vliegen boven het Natura 2000-gebied.

In het beheerplan zijn geen voorwaarden met betrekking tot karteren/onderzoek/monitoring, groot onderhoud aan waterlopen, gebruik en verhuur van zeilboten, wandelen op wegen en paden volgens de opstellingsregels opgenomen. Beweiding, weidevogelbeheer en kleinschalig baggeren en het uitvoeren van maatregelen ten behoeve van het veenrietmosland zijn onder voorwaarden toegestaan.

Voor het gebruik van vogelwerende middelen (linten en vlaggen e.d.) is een Nbw 1998 vergunning nodig.

De uitkomsten van de habitattoets worden in het beheerplan zeer uitvoerig beschreven. De verschillende vormen van bestaand gebruik worden expliciet gerelateerd aan de instandhoudingsdoelstellingen van afzonderlijke kwalificerende soorten. Het is als gevolg van de grote hoeveelheid informatie lastig om vast te stellen of een bepaalde activiteit met of zonder mitigerende maatregelen doorgang kan vinden.

Dit is alleen het geval bij baggerwerkzaamheden.

Dit is mogelijkerwijs het geval voor recreatieve activiteiten en grootschalig natuurbeheer (zoals de aanleg van de EHS) in het Natura 2000-gebied.

Dit betreft mitigerende maatregelen met betrekking tot de muskusrattenbestrijding en de uitvoering van het Krw-monitoringsprogramma.

Bij het vaststellen van het beheerplan bestonden twijfels met betrekking tot mogelijke significant verstorende effecten van de recreatieve luchtvaart. Door middel van het opstellen van een passende beoordeling is vastgesteld dat dergelijke effecten niet optreden. Klaarblijkelijk bestond er evenmin aanleiding voor het treffen van mitigerende maatregelen.

De beschreven vormen van bestaand gebruik hebben hooguit een marginaal effect op het kwalificerende habitattype.

Het beheerplan bevat (zeer) duidelijke informatie met betrekking tot de uitkomsten van de habitattoets. De uitkomsten van deze toets zijn samengevat in Tabel 7.41.

Bijvoorbeeld strandrecreatie, honden aangelijnd zonder een opruimplicht, camping Molenslag, camping Vinetaduin, camping Hillduin.

Het betreft de volgende vormen van bestaand gebruik: hondenlosloopgebied Ockenburgh, calamiteitenberging De Banken, graven van kabels voor zendmasten Vinetaduin en permanente strandpaviljoens Hoek van Holland.

Zie eindnoot 16.

Dit betreft onder meer regulier beheer en onderhoud, autoverkeer Natura 2000-gebied, vuurwerk strandpaviljoens, Havengebied Rotterdam.

Fietsen, lopen, paardrijden, schaatsen en weiden zijn zonder nadere regels toegestaan. Natuurbeheer, bemesten van de landbouwgronden en het organiseren van evenementen zijn alleen onder voorwaarden toegestaan.

Zoals evenementen en nachtvisserij.

Volgens de opstellers van het beheerplan kunnen alle vormen van bestaand gebruik zonder nadere voorwaarden (mitigerende voorwaarden) voortgang vinden. De effecten van het bestaand gebruik zijn neutraal of positief.

Dit is het geval voor het gebruik van de militaire laagvliegroute in dit Natura 2000-gebied (< 450 meter).

Het beheerplan voorziet in de aanwijzing van vijf rustgebieden, beperkingen voor de bodemberoerende visserij.

De aanleg en het gebruik van de Tweede Maasvlakte heeft significant verstorende effecten op de kwalificerende habitats en soorten in het Natura 2000-gebied de Voordelta. Na het succesvol doorlopen van de zogenoemde ADC-criteria is toestemming verleend voor de aanleg en het gebruik van dit nieuwe havengebied. Zie Rijkswaterstaat 2008b, p. 102-104. Overigens betreft het geen bestaand maar toekomstig gebruik aan de rand van het Natura 2000-gebied de Voordelta.

Peildatum 15 juli 2013.

Deze informatie is te vinden in paragraaf 5.2. De beleidsregels zijn bondig en (zeer) al-gemeen geformuleerd. De paragraaf vangt aan met een herhaling van een uitleg van de werking van de vergunningplicht van artikel 19d, eerste lid Nbw 1998.

In ABRvS 18 januari 2012, nr. 201012793 (Nbw-vergunning injecteren drijfmest) is getoetst aan het ontwerpbeheerplan voor de Eilandspolder. Daarnaast is getoetst aan het aanwijzingsbesluit voor het Natura 2000-gebied Eilandspolder. ABRvS 17 juli 2013, nr. 201210005/1/R1 (Bestemmingsplan ‘Kleine kernen’ Graft-De Rijp).

In paragraaf 6.4.2 en 6.4.3 is (zeer) algemene informatie opgenomen die voor dat doel kan worden gebruikt.

Bij de verlening van een Nbw 1998-vergunning voor een fietspad is getoetst aan het conceptbeheerplan voor het Natura 2000-gebied Solleveld & Kapittelduinen. Zie ABRvS 26 september 2012, no. 201110142/1/A4 (Nbw 1998 vergunning duinfietspad).

Zie eindnoot 2.

Deze informatie is te vinden in paragraaf 6.4. Het betreft informatie op hoofdlijnen die nadrukkelijk niet uitputtend is bedoeld.

In paragraaf 3.1.2 zijn bijvoorbeeld voorwaarden met betrekking tot de (toekomstige) visserij in het Natura 2000-gebied de Voordelta opgenomen.

De beleidsregels in het beheerplan worden al gebruikt voor het verlenen van Nbw 1998-vergunningen. Zie ABRvS 25 augustus 2010, nr. 200808885/1/R2 (Nbw 1998 vergunning schelpdieren Natura 2000-gebied Voordelta) en ABRvS 21 april 2010, TBR 2010/133 en M&R 2011/3, 64 (Kokkelvisserij Natura 2000-gebied Voordelta). De ABRvS heeft in andere zaken getoetst aan (onder)delen van het beheerplan die betrekking hebben op het beschreven bestaand gebruik. Zie ABRvS 26 september 2012, nr. 201108509/ 1/R4 (Bestemmingsplan Zeegebied Westvoorne) en ABRvS 27 april 2011, nr. 201005946/ 1/H2 (Schadevergoeding ex. art. 31 Nbw 1998 Natura 2000-gebied Voordelta). Het beheerplan Voordelta is eveneens gebruikt voor het beoordelen van een beroep tegen het toegangsbeperkingsbesluit voor het Natura 2000-gebied Voordelta. Zie ABRvS 21 juli 2010, nr. 200808045/1/R2 (Toegangsbeperkingsbesluit Natura 2000-gebied Voordelta).