4.3.5.2 Verschillen met het MitbestG

Het Montan-MitbestG kent op het terrein van de oprichting, samenstelling en verkiezingsprocedure van de Aufsichtsrat als ook de Arbeitsdirektor grote overeenkomsten met het MitbestG. Om niet in herhaling te vallen, behandelt deze paragraaf slechts de punten waarop het Montan-MitbestG een van het MitbestG verschillende regeling bevat.

De Aufsichtsrat bestaat in beginsel uit elf leden: vier vertegenwoordigers van aandeelhouderszijde, vier vertegenwoordigers van werknemerszijde en drie leden die onafhankelijk zijn van de onderneming, vakbond en werkgever. De omvang van de Aufsichtsrat wordt uitgebreid tot vijftien leden bij vennootschappen met een nominaal kapitaal van meer dan tien miljoen euro en tot eenentwintig leden bij ondernemingen met een nominaal kapitaal van meer dan vijfentwintig miljoen euro. Bij een dergelijke uitbreiding nemen de leden van werknemers- en aandeelhouderzijde evenredig toe; het aantal overige leden blijft drie. De Aufsichtsrat bestaat altijd uit een oneven aantal leden.

De aandeelhouders kiezen de vertegenwoordigers van aandeelhouderszijde als ook één onafhankelijk lid (§ 5 Montan-MitbestG). Voor de benoeming van de werknemersvertegenwoordigers kent het Montan-MitbestG een uitgebreide regeling die van het MitbestG afwijkt (§ 6 Montan-MitbestG). Uitgaande van een Aufsichtsrat van elf leden, kiezen de ondernemingsra(a)d(en) vier werknemersvertegenwoordigers1 en één onafhankelijk lid. Twee van de vier werknemersvertegenwoordigers moeten uit de vennootschap afkomstig zijn. De ondernemingsra(a)d(en) kiezen deze twee vertegenwoordigers in geheime verkiezingen, waartegen bezwaar van de vakbonden en hun koepelorganisaties openstaat. Met betrekking tot de twee andere werknemersvertegenwoordigers en het onafhankelijke lid komt een voordrachtsrecht toe aan de koepelorganisaties in overleg met de in de onderneming vertegenwoordigde vakbonden. Na indiening van de kieslijsten worden ook deze drie leden in geheime verkiezingen door de ondernemingsra(a)d(en) gekozen. Nadat alle werknemersvertegenwoordigers en het onafhankelijk lid zijn gekozen, worden de kandidaten ter benoeming aan de algemene vergadering voorgedragen. Dit is een formele bevoegdheid. De algemene vergadering kan niet van de voordracht afwijken.

Om een eventuele patstelling tussen aandeelhouders en werknemers binnen de Aufsichtsrat te voorkomen, is het laatste onafhankelijke lid een zogenoemd neutraal lid. Dit lid kiezen de vertegenwoordigers van aandeelhouders- en werknemerszijde met een gewone meerderheid en met ten minste drie stemmen van iedere zijde (§ 8 Montan-MitbestG). Indien de vertegenwoordigers niet tot overeenstemming komen, wordt een bemiddelingscomité ingesteld. Het bemiddelingscomité bestaat uit vier leden (twee van iedere zijde) en heeft tot taak drie kandidaten aan de algemene vergadering voor te stellen. De algemene vergadering kan weigeren één van deze kandidaten te benoemen, indien zij van oordeel is dat de kandidaten niet zullen handelen in het belang van de vennootschap. Het bevoegde Oberlandesgericht beslist of de motivering standhoudt. Is dit niet het geval, dan moet de algemene vergadering één van de drie kandidaten benoemen. Is dit wel het geval, dan dient de bemiddelingscommissie drie nieuwe kandidaten voor te dragen. Deze uitgebreide procedure stelt zeker dat het onafhankelijke lid het vertrouwen van zowel aandeelhouders als werknemers heeft.

Tot slot kent ook het Montan-MitbestG aan de Aufsichtsrat het recht toe een Arbeitdirektor in het bestuur van de onderneming te benoemen (§ 13 Montan- MitbestG). Verschil met het MitbestG is dat de Arbeidsdirektor niet kan worden benoemd tegen de wil van de meerderheid van de werknemersvertegenwoordigers.