17.8.2.1 Aansprakelijkheid, relativiteit en rechthebbende

Uit de wetsgeschiedenis van art. 2:357 lid 6 BW kan worden afgeleid dat tijdelijke beheerders aansprakelijk kunnen zijn jegens de vennootschap wegens onbehoorlijke taakvervulling.1 Mijns inziens kan ook sprake zijn van aansprakelijkheid jegens anderen wegens het schenden van de beheeropdracht, in het bijzonder jegens de oorspronkelijke aandeelhouder.

De sleutel jegens wie de tijdelijke beheerder aansprakelijk kan zijn, ligt mijns inziens in het relativiteitsvereiste.2 Dat houdt in dat het schenden van de beheeropdracht alleen leidt tot aansprakelijkheid voor zover deze opdracht strekt tot bescherming tegen de schade zoals de benadeelde die heeft geleden.3 Welke personen dit zijn, valt niet in zijn algemeenheid te zeggen, want dit hangt af de omstandigheden en de wijze waarop de ondernemingskamer de beheeropdracht heeft geformuleerd.4

Ook dient goed voor ogen te houden wie rechthebbende is op een eventuele vordering tot schadevergoeding jegens de tijdelijke beheerder. De oorspronkelijke aandeelhouder zal geen aansprakelijkheidsvordering kunnen instellen naar aanleiding van een schending van de beheeropdracht bestaande uit een schending van het belang van de vennootschap. Weliswaar daalt de waarde van de aandelen daardoor, maar een dergelijke schade komt in beginsel niet voor vergoeding in aanmerking.5

Het relativiteitsvereiste is niet alleen van belang voor de vraag met welke belangen de tijdelijke beheerder rekening moet houden, maar ook voor de vraag welke schade voor vergoeding in aanmerking komt. Evident is dat de beheeropdracht ertoe strekt dat het vermogensrechtelijke belang van de oorspronkelijke aandeelhouder wordt beschermd tegen handelingen waarmee de beheerder zich de aan de aandelen verbonden economische voordelen toe-eigent.6 Er zijn echter ook randgevallen die in de toekomstige rechtspraktijk tot de nodige hoofdbrekens zullen leiden.