1.2.1.2 Nadere regels onafhankelijk netbeheer

In september 2005 werd wederom een wetsvoorstel1 tot wijziging van de Elektriciteitswet 1998 en Gaswet bij de Tweede Kamer ingediend. Deze wijziging zag op invoering van de verdergaande regels voor de onafhankelijkheid van de netbeheerders voor elektriciteit en gas.2 Volgens deze wetswijziging3 is beoogd een situatie te realiseren waarin enerzijds het beheer van elektriciteits- en gasnetten en anderzijds de productie, levering of het verhandelen van elektriciteit of gas geen onderdeel meer uitmaken van één en hetzelfde concern of waarin netbeheerders enerzijds en productie-, handels- en leveringsbedrijven anderzijds aandelen in elkaar houden. In de praktijk komt dit neer op het splitsen van de huidige geïntegreerde regionale energiebedrijven in twee of meer (groepen van) bedrijven, waarbij in ieder geval één van de nieuwe bedrijven een bedrijf zal zijn waar de netbeheerder onderdeel van uitmaakt en waarin geen productie-, leverings- of handelsactiviteiten worden verricht. Kern van het wetsvoorstel was een bepaling die netbeheerders verbiedt onderdeel uit te maken van een groep waartoe ook producenten, leveranciers en handelaren behoren. Over de wijze waarop deze splitsing zou moeten plaatsvinden, bevat het wetsvoorstel geen bepalingen.4De onafhankelijke netwerkbedrijven die door splitsing ontstaan dienen volgens de wetswijziging in publieke handen te blijven.5 De minister heeft in 2007 het parlement toegezegd om gemeenten en provincies te adviseren bij strategische keuzen aangaande de toekomst van hun aandeelhouderschap, en hun politieke verantwoordelijkheid daarbij. De minister heeft hiervoor de Commissie 'Publiek aandeelhouderschap energiebedrijven' ingesteld en de commissie verzocht onderzoek6 te verrichten om publieke aandeelhouders van energiebedrijven bij te staan bij het maken van keuzes en het nemen van beslissingen over hun aandeelhouderschap in zowel het netwerkbedrijf als in het productie- en leveringsbedrijf. De uitkomsten van het onderzoek (of: de aanbevelingen door de commissie gedaan) zullen in het parlement besproken worden en zo nodig worden doorgevoerd.7 Overigens heeft de Europese Commissie in maart 2009 bekend gemaakt dat het afziet van de (juridische) splitsing van de energiebedrijven8 De energiebedrijven mogen nu ook intern de afdelingen voor productie en levering scheiden, wat vooral de Duitse en Franse regeringen steeds hebben bepleit.