5.1 Inleiding

Het fenomeen bedrijfswaarde speelt niet alleen een rol in de inkomsten- en vennootschapsbelasting, maar ook in andere belastingen zoals de vermogensbelasting, de gemeentelijke onroerende-zaakbelasting en bij de heffing van schenkings- en successierecht.

Enkele voorbeelden uit de vermogensbelasting aangaande waardering van een activum op bedrijfswaarde zullen in dit hoofdstuk de revue passeren. Om een goed inzicht in deze vorm van belastingheffing te krijgen is het noodzakelijk terug te kijken op het verleden, te beginnen met de Wet op de Vermogensbelasting 1892. Waardering op bedrijfswaarde van een bezitting (welke onderdeel vormt van een economische eenheid) hangt voor de vermogensbelasting nauw samen met het waarderingsvoorschrift van art. 9, derde lid Wet VB '64, waarbij bovendien de begrippen 'waarde in het economische verkeer' en waardering `going concern' van fundamenteel belang zijn.

Met betrekking tot de gemeentelijke onroerende-zaakbelasting is het begrip bedrijfswaarde onlosmakelijk verbonden met het arrest Billiton/Veendam1 waardoor het mogelijk werd dat de structurele onderrentabiliteit van een bedrijfsactiviteit tot een verminderde heffingsgrondslag leidde.

Het hoofdstuk wordt afgesloten met de Successiewet 1956 omdat het waarderingsvoorschrift van art. 21, eerste en vijfde lid van deze wet grote overeenstemming vertoont met het desbetreffende voorschrift in art. 9, eerste en derde lid Wet VB '64. In beide wetten gaat het om de waardering van een zaak binnen het functionele verband van de onderneming.