8.9.2 Beoordelings- of samenstellingsverklaring

Aan een accountant kan ook een opdracht worden gegeven om de jaarrekening te beoordelen of samen te stellen.

Bij een opdracht een jaarrekening te beoordelen voert de accountant minder werkzaamheden uit dan bij een controle-opdracht. Een beoordelingsverklaring bij een jaarrekening geeft maar een beperkte mate van zekerheid. De accountant verklaart dat hem niet is gebleken dat de jaarrekening geen getrouw beeld geeft van het vermogen en het resultaat van de rechtspersoon.1

Een samenstellingsverklaring bij een jaarrekening geeft helemaal geen zekerheid over de getrouwheid van de jaarrekening. De accountant stelt de jaarrekening op op basis van de informatie die hij van het bestuur van de rechtspersoon verkrijgt en voert geen beoordelings- of controlewerkzaamheden uit.2

Gezien de omvang van de opdracht tot beoordeling of samenstelling van de jaarrekening en de beperkte mate van of geen zekerheid die aan deze verklaringen kunnen worden gehecht, kan in het kader van de vraag of artikel 2:10 lid 1 BW wel of niet is geschonden, niet eenzelfde vermoeden aan deze verklaringen worden gekoppeld als aan een goedkeurende controleverklaring. Dat het feit dat een accountant jaarlijks de jaarrekening samenstelde, geen bevestiging is van de naleving van de administratieplicht, is ook geoordeeld door het Gerechtshof Leeuwarden.3

Anders oordeelde overigens de Rechtbank Overijssel, die een vordering ex artikel 2:248 lid 2 BW wegens schending van de administratieplicht afwees omdat de administratie “kennelijk voldoende inzichtelijk” was voor de accountant om jaarcijfers te kunnen opstellen.4 Gezien de beperkte rol van een accountant bij het opstellen van de jaarrekening kan aan het feit dat een accountant een jaarrekening opstelt uitsluitend op basis van de hem door het bestuur verstrekte gegevens en zonder het verrichten van enige controlewerkzaamheden, niet de zekerheid worden ontleend dat gedurende het boekjaar waarop de opgestelde jaarrekening ziet aan de administratieplicht van artikel 2:10 lid 1 BW is voldaan.

Aan de beoordelings- of samenstellingsverklaring kan net zo min als bij de controleverklaring enige waarde worden toegekend als het gaat om de nakoming van de verplichtingen van artikel 2:10 leden 2 tot en met 4 BW.