1.2.2.4 Internationale verhoudingen

Nederland heeft van oudsher andere fiscale en economische belangen dan Duitsland. Daar waar Duitsland een traditioneel industrieland is en een grote binnenlandse (afzet)markt heeft, kenmerkt Nederland zich meer als dienstverleningsland en de aanwezigheid van een zogenoemde “VOC-mentaliteit’’ (zie ook hoofdstuk 2.3.1). Daarbij speelt de grootte van de landen ook een rol. Een belangrijk fiscaal gevolg daarvan is dat Nederland zich altijd ingespannen heeft om een aantrekkelijk fiscaal vestigingsklimaat te creëren en om kapitaalimportneutraliteit na te streven. Duitsland kent deze behoefte minder. Het wekt dan ook geen verbazing dat Duitsland op dit moment veel actiever het voortouw neemt om bijvoorbeeld belastingontwijking aan te pakken en niet of in veel mindere mate meedoet met het concurreren op het gebied van belastingfaciliteiten. Door het maken van een rechtsvergelijking met de Duitse winstbelasting van lichamen kan de Nederlandse vennootschapsbelasting mijns inziens daardoor goed in internationaal perspectief geplaatst worden. Loopt Nederland uit de internationale pas als het gaat om de winstbelasting van lichamen? Met name ten aanzien van de huidige belastingontwijkingsdiscussie is dit een relevante (maatschappelijke) vraag.

Een vergelijking tussen beide systemen zal ook interessante conclusies opleveren inzake de kwestie in hoeverre beide stelsels nu echt van elkaar afwijken. Dit kan interessant zijn in het licht van de wens (van sommigen) om de Europese stelsels ten aanzien van winstbelasting van lichamen nader op elkaar af te stemmen. Zie hierover meer in hoofdstuk 2.7.