20.2.2.0 Introductie

De inwerkingtreding van de Wet tot implementatie van de Transparantierichtlijn op 1 januari 2009 heeft ertoe geleid dat voor (bepaalde) Nederlandse beursvennootschappen enkele in Boek 2 BW toegestane mogelijkheden tot vrijstelling van de publicatieplicht van hun jaarrekening en jaarverslag niet meer toepasselijk zijn. Een eerste voorbeeld daarvan betreft de mogelijkheid voor Nederlandse beursvennootschappen waarvan uitsluitend obligaties zijn toegelaten tot de handel op een gereglementeerde markt om, met een beroep op art. 2:403, lid 3, BW, openbaarmaking van de jaarrekening achterwege te laten. De in art. 5:25c Wft opgenomen verplichting om de jaarlijkse financiële verslaggeving te publiceren (en ook de periodieke publicatieverplichtingen van art. 5:25d en 5:25e Wft) geldt — in beginsel — zonder onderscheid te maken tussen verschillende "typen" beursvennootschappen of tussen verschillende klassen van obligaties die tot de handel op een gereglementeerde markt zijn toegelaten.1 Het gevolg is dat deze publicatieverplichtingen onverkort van toepassing zijn op beursvennootschappen die, met een beroep op het zogenoemde "403-regime", voorheen geen jaarrekening openbaar hoefden te maken.2

In de literatuur heeft deze inperking van de werking van het "403-regime", die zich met name laat voelen bij financierings(dochter)maatschappijen, tot enige ophef geleid. Geschreven is dat op dit punt sprake is van een "discrepantie tussen hoofdstuk 5.1a Wft en art. 2:403 BW", waarvan "[v]erwacht mag (...) worden dat de wetgever de wet zal aanpassen".3 Beckman schrijft, toegespitst op de vraag of nu wel of niet voor dergelijke beursvennootschappen vrijstelling van de deponeringsplicht bestaat, dat sprake is van "een vicieuze cirkel"; hij houdt "het erop dat omdat in het BW geen bepaling is opgenomen die toestaat dat bij de Wft of andere bijzondere wet van art. 2:403 BW mag worden afgeweken, de vrijstelling van depot van de jaarrekening ten kantore van het handelsregister blijft bestaan."4

Ik ben het met deze zienswijzen niet eens. Zowel Boek 2 BW als de Wft is een wet in formele zin en daarmee van gelijke status. De normadressaten in deze wetten lopen in beginsel uiteen — Boek 2 BW is gericht tot Nederlandse rechtspersonen; de Wft bevat een breed scala aan voorschriften gericht tot partijen die deel uitmaken van, of werkzaam zijn op, de financiële markten maar kunnen samenvallen in het geval een Nederlandse rechtspersoon op de financiële markt actief is.5 In de nieuwere wet (de Wft) kunnen, toegespitst op een specifiekere groep norrnadressaten6, verplichtingen worden opgelegd die niet (meer) gelden op grond van Boek 2 BW. De gedachte dat het BW uitdrukkelijk een bepaling zou moeten bevatten om dat mogelijk te maken, berust op een misverstand.7 Voor zover beide wetten al met elkaar in strijd zouden zijn — ik denk niet, zoals ik hieronder bespreek, dat dat zo is — zou bovendien de speciale en meer recente wet prevaleren boven de generale, oudere wet. Dat dit deel van de Wft derhalve, zoals Beckman lijkt te suggereren, "onverbindend is, nu de bevoegdheid tot afwijking van 2:403 BW ontbreekt"8, is dan ook een onhoudbaar standpunt.