Einde inhoudsopgave
Toegang tot het recht bij massaschade (R&P nr. 150) 2007/2.2.3
2.2.3 Tekortschieten
mr. I.N. Tzankova, datum 30-03-2007
- Datum
30-03-2007
- Auteur
mr. I.N. Tzankova
- JCDI
JCDI:ADS597284:1
- Vakgebied(en)
Verbintenissenrecht (V)
Burgerlijk procesrecht (V)
Verzekeringsrecht (V)
Voetnoten
Voetnoten
Pearce 2004, p. 974, Bellow & Kettleson 1978.
Galanter 1974, p. 95-160 heeft het onderscheid geïntroduceerd.
Bellow & Kettleson 1978, p. 380, Hazard e.a. 1983, p. 1091-92, Rhode 2003, p. 49.
Pearce 2004, p. 974, Bellow & Kettleson 1978, p. 380, Rhode 2003, p. 49.
In soortgelijke zin Parker 1999, p. 35: 'It can do little to change law and legal processes where they do not work well' en Macdonald 2003, p. 22-3: 'Enhancing the efficiency of courts and other official agencies will reduce administrative costs charged back to litigants'.
Pearce 2004. Anderen proberen de oplossing nog steeds binnen de beroepsgroep te zoeken door een verandering in de aldaar geldende normen en waarden te bepleiten, waarin de 'officium nobile' rol van de advocatuur centraal komt te staan (o.a. Simon 1998).
Cappelletti & Garth 1977-1978, p. 208-9, 194-5, 188-9, Parker 1999, p. 35.
Hoewel Engeland wellicht een typisch en daardoor extreem voorbeeld vormt, is de crisis die het stelsel van gefinancierde rechtshulp daar ondervonden heeft, illustratief voor het blijvende onvermogen van de `legai aid benadering' om de toegang tot het recht te garanderen. Een aantal oorzaken speelt deze oplossing parten.
De eerste is dat het marktprincipe voor de distributie van juridische diensten nog altijd de heersende regel is en waarschijnlijk zal blijven. Dit houdt in dat partijen die over meer financiële middelen beschikken, beter in staat zullen zijn om in kwalitatief betere juridische bijstand te investeren en zodoende een voordeel voor zichzelf te creëren.1 In `one shooters-repeat players' verhoudingen wordt dit verschil alleen maar versterkt, omdat repeat players ook nog eens een schaalvoordeel genieten dat de one shooters ontberen.2 Een andere factor is dat de behoefte aan rechtsbijstand `elastisch' van aard is.3 Die behoefte heeft de neiging om te groeien, zolang de potentiële begunstigden de rechtshelpers in staat achten om (al) hun problemen op te lossen. Gevolg is dat indien gefinancierde rechtsbij stand onbeperkt beschikbaar zou zijn, de vraag naar juridische diensten alleen maar verder zal toenemen totdat de bovengrens van het aanbod is bereikt.4 Dat verklaart waarom het enkel beschikbaar stellen van meer of extra financiële middelen voor gefinancierde rechtsbij stand het probleem van toegang tot het recht niet zal oplossen. Bovendien schiet deze benadering van het probleem van de toegang tot het recht tekort, omdat zij weliswaar het optreden van dienstverleners (de advocatuur) beïnvloedt, maar weinig invloed heeft op de manier waarop in de gerechten geopereerd wordt, terwijl dat, zeker in een complexer wordende (juridische) wereld, ook een belangrijke kostenbepalende factor is. Het (in)efficiënte optreden van de gerechten vertaalt zich onmiddellijk in de rekening die aan de rechtzoekende wordt gepresenteerd.5
De volgende twee golven beogen de toegang tot het recht dan ook te verbeteren door zich meer op de rol van de rechter en de functionering van de gerechtelijke instanties te richten.6 Daarin is tevens aandacht voor andere problemen die de legal aid-benadering niet kan ondervangen: het probleem van de bescherming van kleine en van diffuse belangen, zoals consumenten- en milieubelangen.7