6.3.2 Het platform als bemiddelaar: Charly Cares

Charly Cares heeft opgenomen in de gebruikersovereenkomst dat de oppasovereenkomst eindigt wanneer de dienstverlening is volbracht. De vraag is of dat altijd juist is. Aangezien de oppasovereenkomst wordt gesloten tussen de gebruiker en de oppas en dit een arbeidsovereenkomst is, geldt de ketenregeling van art. 7:668a BW. Op grond daarvan kan na drie contracten voor bepaalde tijd (iedere oppasbeurt is dan een aparte arbeidsovereenkomst) een overeenkomst voor onbepaalde tijd ontstaan.

In de oppasovereenkomst heeft Charly Cares ten behoeve van de oppas bedongen dat de ouder bij (zeer) ontijdige opzegging (binnen zes respectievelijk één uur voor aanvang) een deel van het loon verschuldigd is aan de oppas.

De betaling van de oppas is uitvoeriger geregeld dan bij de vakman van Werkspot. Zo is bepaald dat de betaling uiterlijk binnen 96 uur plaatsvindt aan de oppas. Deze betaling loopt via een zogenoemde ‘payment provider’ (Adyen). De gebruiker betaalt de prijs aan Charly Cares via Adyen met schuldbevrijdende werking voor de gebruiker. Charly Cares neemt via Adyen de betaling namens de oppas in ontvangst en maakt deze over op de bankrekening van de oppas. Er is zodoende geen risico op faillissement van Charly Cares. De achtergrond van deze snelle betalingstermijn is erin gelegen dat Charly Cares op grond van de Wet financieel toezicht niet langer dan vijf dagen een bedrag onder zich mag houden voor een andere partij, tenzij het een vergunning daartoe heeft.

Uit de aard van de overeenkomst volgt verder dat deze per tijdseenheid wordt betaald. Met dit oogmerk is een timer op de app geïnstalleerd die de ouder moet stoppen. Er kan zodoende geen discussie ontstaan over de vraag hoe lang de oppasdienst heeft geduurd en hoeveel hiervoor verschuldigd is. Verder is de oppas voorafgaand aan de oppasovereenkomst zelf vrij om met de ouder de hoogte van het loon te bepalen. Het platform geeft hiervoor ‘richtlijnen en advies’.5 Die lijken te zien op herhaalopdrachten en bijzondere tijden.

Nu de oppas een arbeidsovereenkomst heeft met de gebruiker, is de Wet minimumloon van toepassing. Deze voorziet er tevens in dat het loon is verschuldigd (in beginsel6) over de daadwerkelijk gewerkte tijd. Deze aanspraken bestaan richting de gebruiker, niet jegens het platform. Een daarnaast bestaande aanspraak jegens het platform ligt niet voor de hand. De hoofdelijke of volgtijdelijke aansprakelijkheid ex art. 7:616a BW e.v. is niet aan de orde, nu het platform geen opdracht geeft aan de ouder, maar andersom.

Voorts is de Waadi aan de orde bij het loon van dit type platformwerk. Art. 3 van deze wet regelt dat de courtage niet door de platformwerker (oppas) mag worden gedragen (en dus door de ouder moet worden betaald). Deze regel lijkt in de praktijk makkelijk omzeilbaar door de courtage voor rekening van de ouder te brengen en vervolgens (eventueel) het loon van de oppas te verlagen.

In theorie kan Charly Cares aansprakelijk worden gehouden op grond van art. 7:658 lid 4 BW. De relevantie van deze mogelijkheid is echter beperkt doordat de oppas in ieder geval de ouder aansprakelijk kan stellen. Daarmee bestaat immers een arbeidsovereenkomst. Voor de vraag of daarnaast het platform aansprakelijk kan zijn, is van belang of Charly Cares het oppasbedrijf uitoefent en of de oppas voor zijn/haar veiligheid afhankelijk is van Charly Cares. Hoewel het platform in de overeenkomst heeft opgenomen dat het geen oppasdiensten aanbiedt, wekt een blik op de site wel die indruk. De meeste aspecten van de oppasdienst vallen echter buiten de invloed van Charly Cares, zodat het platform weinig kan doen om de veiligheid te beïnvloeden. Wel kan men zich wat voorstellen bij aansprakelijkheid van het platform indien bekend is of had moeten zijn dat de ouder (of het kind) een bijzonder gevaar oplevert voor de oppas. Stel bijvoorbeeld dat de ouder bekend staat als een zedendelinquent of het kind eerdere oppassen heeft mishandeld, dan kan het platform aansprakelijk zijn, indien het hiervan op de hoogte is of had kunnen zijn en het nieuwe oppassen daarvoor niet waarschuwt.

Het platform heeft in de oppasovereenkomst de aansprakelijkheid van de oppas aanzienlijk beperkt. Dit strekt ter bescherming van de oppas. Tevens heeft het platform een aansprakelijkheidsverzekering afgesloten ten behoeve van de oppas (en het platform). Tegelijkertijd stipuleert het platform dat het niet aansprakelijk kan worden gehouden voor schade die veroorzaakt is door de oppas. Aangenomen kan worden dat de oppas geen ondergeschikte is van het platform en dus geen bescherming krachtens art. 6:170 lid 3 BW heeft.

Daarnaast geldt dat een oppas niet snel jegens de ouder aansprakelijk kan zijn nu hij/zij een arbeidsovereenkomst met deze ouder heeft tijdens de duur van de oppaswerkzaamheden. Op grond van art. 7:661 BW kan de werkgever de werknemer niet aansprakelijk houden voor fouten in de uitoefening van de overeenkomst, tenzij als gevolg van opzet of bewuste roekeloosheid. Dit geldt ook voor schade die derden proberen te verhalen op de ouder.

Een oppas van Charly Cares staat er aanzienlijk beter voor dan een vakman van Werkspot qua aansprakelijkheid. De oppas kan de ouder aanspreken voor eigen schade en is verzekerd voor schade die hij/zij veroorzaakt. Het is vanuit commercieel oogpunt ook wel begrijpelijk dat het platform dit standaard regelt. Veel ouders zullen daaraan enig vertrouwen ontlenen om hun kind over te laten aan de oppas. Qua loon en ontslagbescherming is de positie van een ‘oppasangel’7 evident beter dan die van een vakman bij Werkspot.