10.3.9 Termijn instellen procedure in de hoofdzaak

Artikel 13 voorstel Europees bankbeslag vormt de evenknie van het Nederlandse artikel 700 lid 3 Rv: indien nog geen eis in hoofdzaak is ingesteld wordt het verlof verleend onder de voorwaarde dat dit binnen een door de voorzieningenrechter daartoe te bepalen termijn dient te geschieden. Deze bepaling dient ter bescherming van de beslagene, opdat de beslaglegger ook daadwerkelijk actie onderneemt in de vorm van het aanhangig maken van een procedure; de beslagene mag niet onnodig in het ongewisse blijven terwijl deze intussen niet over vermogensbestanddelen kan beschikken. Het voorstel Europees bankbeslag gebiedt de eiser om binnen dertig dagen vanaf de uitvaarding van een EAPO, of zoveel eerder als het gerecht bepaalt, een eis in hoofdzaak in te stellen. Rv kent slechts een minimum termijn: de voorzieningenrechter bepaalt een termijn van ten minste acht dagen na het beslag. In de praktijk wordt op basis van de aanbevelingen in de Beslagsyllabus1 veelal een termijn van veertien dagen na datum beslag aangehouden, behoudens verlenging(en). Een mogelijkheid tot verlenging van de termijn biedt het voorstel Europees bankbeslag niet.2 Dit betekent dat het Nederlandse gebruik om (soms meermalen) een verlenging te verzoeken in het kader van het voeren van onderhandelingen over een buitengerechtelijke oplossing tussen partijen, niet tot de mogelijkheden behoort, nu ook artikel 40 voorstel Europees bankbeslag inzake wijziging of herroeping van een EAPO hiervoor niet lijkt te zijn bedoeld.3 In hoeverre dit als een gemis moet worden beschouwd zal, naar ik meen, vooral afhankelijk zijn van de omstandigheden van het geval. Enerzijds is deze fase van een geschil naar haar aard uitermate gevoelig voor het onder druk zetten van de beslagene die door het beslag in een moeilijke positie is geraakt. Bij een vordering die aan het beslag ten grondslag ligt, die op redelijke gronden wordt betwist, kan een beslagene zich gedwongen zien om de dubieuze vordering onder druk toch maar te voldoen. De beslaglegger ontloopt hiermee het risico dat diens vordering in de hoofdzaak geheel of gedeeltelijk wordt afgewezen. Een voordeel van de afwezigheid van een verlengingsbepaling is dat hiermee onnodige vertraging in de rechtsgang door termijnverlenging(en) wordt uitgesloten.4 Anderzijds kan een schikking, al dan niet met een betalingsregeling, in het voordeel van beide partijen zijn. De kosten en het risico van een vaak meerjarige hoofdprocedure worden zo vermeden. Omdat het partijen steeds vrij staat om, ook zonder een verlengingsmogelijkheid, in ieder stadium van een geschil met elkaar in overleg te treden over een minnelijke regeling lijkt mij dat het gemis van termijnverlenging niet als bezwarend hoeft te worden beschouwd.