1.7.1 Privaatrechtelijke handhaving van publiekrechtelijk mededingingsrecht

Privaatrechtelijke handhaving van mededingingsrecht dient niet verward te worden met handhaving van privaatrechtelijk mededingingsrecht. In het mededingingsrecht wordt wel een onderscheid gemaakt tussen het publiekrechtelijk mededingingsrecht en het privaatrechtelijk mededingingsrecht.

In het publiekrechtelijk mededingingsrecht heeft de overheid zelf een taak bij de handhaving. De overheid ziet toe op de naleving en treedt als dat nodig is op tegen overtreders van de mededingingsregels. Het publiekrechtelijk mededingingsrecht wordt ook wel economisch bestuursrecht, sociaal-economisch recht of economisch ordeningsrecht genoemd. Economisch bestuursrecht (ook wel genoemd sociaal-economisch recht of economisch ordeningsrecht) omvat echter een breder terrein dan enkel het publiekrechtelijk mededingingsrecht. Bij economisch bestuursrecht kan bijvoorbeeld ook worden gedacht aan regelingen als de Wet op het financieel toezicht, de Prijzenwet, de Telecommunicatiewet, de Wet Personenvervoer 2000, de Elektriciteitswet 1998 en de Winkeltijdenwet. De mededingingsregels uit het EG-Verdrag (primair EG-recht) vormen een belangrijk deel van wat wel het publiekrechtelijk mededingingsrecht wordt genoemd. Daarbij moet worden gedacht aan het kartelverbod, het verbod op misbruik van een economische machtspositie, de bepalingen inzake staatssteun en tenslotte het concentratietoezicht, welk toezicht gebaseerd is op een aparte concentratieverordening (secundair EG-recht). De Nederlandse Mededingingswet is weer grotendeels gebaseerd op de Europese mededingingsregels.

Het privaatrechtelijk mededingingsrecht bestaat enerzijds uit het intellectuele eigendomsrecht en anderzijds uit het recht inzake de ongeoorloofde mededinging. In het privaatrechtelijk mededingingsrecht heeft de overheid zelf geen taak bij de handhaving. Het zijn de ondernemers, consumenten en de organisaties die hun respectievelijke belangen behartigen zelf, die bepalen of zij á dan niet optreden tegen jegens hen geschonden normen die voortvloeien uit het intellectuele eigendomsrecht of het recht inzake ongeoorloofde mededinging.

In dit boek staat de privaatrechtelijke handhaving van het publiekrechtelijk mededingingsrecht centraal. Het privaatrechtelijk mededingingsrecht blijft buiten beschouwing. De handhaving van het publiekrechtelijk mededingingsrecht wordt vanuit een privaatrechtelijk perspectief bekeken. Het gaat namelijk om privaatrechtelijke handhaving van publiekrechtelijk mededingingsrecht. Publiekrechtelijk mededingingsrecht wordt in het vervolg van dit boek dan ook aangeduid met het algemene begrip mededingingsrecht. Met de term mededingingsrecht wordt zowel het Europees mededingingsrecht als het Nederlands mededingingsrecht bedoeld, tenzij ik daar een expliciet onderscheid in maak.