Einde inhoudsopgave
Verrekening door de fiscus (O&R nr. 62) 2011/2.2.11
2.2.11 Contractuele verrekening onder het BW
Mr. A.J. Tekstra, datum 26-04-2011
- Datum
26-04-2011
- Auteur
Mr. A.J. Tekstra
- JCDI
JCDI:ADS603556:1
- Vakgebied(en)
Fiscaal ondernemingsrecht (V)
Invordering / Verrekening
Verbintenissenrecht / Overgang en tenietgaan verbintenissen
Voetnoten
Voetnoten
Zie B. Wessels in: Wessels e.a. Verrekening 1996, p. 6.
Zie Faber 2005, p. 131.
Zie M.E.G.M. Peletier in: Wessels e.a. 1996, p. 26.
Zie Faber 2005, p. 131-132.
Zie voor enkele voorbeelden van strijdigheid met dwingend recht van een verrekeningsafspraak: B. Wessels, Wessels e.a., 1996, p. 6. Zie over vernietiging van een contractueel verrekeningsbeding Faber 2005, p. 132-133.
Zie art. 6:248 lid 2 BW. Toegespitst op de onderhavige materie volgt daaruit dat een tussen partijen geldende verrekeningsafspraak niet van toepassing is, voor zover dit in de gegeven omstandigheden naar maatstaven van redelijkheid onaanvaardbaar zou zijn. Zie eveneens Faber 2005, p. 133-134.
De BW-verrekeningsregels zijn van regelend recht. Het staat partijen derhalve vrij afwijkende afspraken te maken omtrent de verrekening.1 Deze afspraken kunnen bijvoorbeeld inhouden dat tussen hen bepaalde wettelijke vereisten voor verrekening niet zullen gelden, of dat verrekening tussen hen van rechtswege werkt (al dan niet in rekening-courant) 2 Ook kunnen aanvullende vereisten voor verrekening worden gesteld. Een andere mogelijkheid is dat verrekening tussen partijen geheel wordt uitgesloten, dan wel dat verrekening van bepaalde vorderingen of schilden wordt uitgesloten (een 'compensatieverbod'). Daarnaast is het mogelijk dat - al dan niet bij voorbaat - afstand wordt gedaan van de bevoegdheid tot verrekening.
In de praktijk worden regelmatig verrekeningsafspraken in concernverband gemaakt. Er wordt dan bijvoorbeeld afgesproken dat een vennootschap die een schuld heeft aan een moedervennootschap, deze mag verrekenen met een vordering die bestaat op een dochtervennootschap van deze moedervennootschap.3 Daarbij zal niet zijn voldaan aan het vereiste van wederkerig schuldenaarschap. Faber merkt daarover op:4
"Ook kunnen partijen verrekening bij overeenkomst bewerkstelligen. De te verrekenen vordering en schuld gaan dan door het sluiten van de betreffende overeenkomst - en niet door het uitbrengen van een verrekeningsverklaring teniet."
Aanvullende verrekeningsafspraken, zoals hiervoor vermeld, zullen niet mogelijk zijn indien zij strijd met dwingend recht opleveren5 of in een concreet geval in strijd zijn met de redelijkheid en billijkheid.6