II.3.3.4.2 Het moment en de wijze van afname van (neuro)geheugendetectie en de Nederlandse strafvordering

Naast de aandachtspunten bij het opstellen van de test, dient rekening te worden gehouden met bepaalde punten bij het afnemen van de GKT. Bij de bespreking van het selecteren van items voor de GKT is het moment van afname van de test zijdelings aan bod gekomen. Om het meest geschikte moment van afname te selecteren is een aantal overwegingen van belang.

Ten eerste geldt dat hoe eerder de GKT kan worden afgenomen, des te beter. Wanneer de GKT in een zo’n vroeg mogelijk stadium wordt afgenomen, is de kans kleiner dat informatie is gelekt. Tijdens experimenteel onderzoek – dat in de vorige paragrafen is gebruikt om de test te introduceren – worden alle omstandigheden gecontroleerd en is van de mogelijkheid van lekkage geen sprake. In de praktijk is dat natuurlijk anders, daar zijn bepaalde omstandigheden niet of nauwelijks te controleren. Door de GKT voor het eerste verhoor af te nemen, is lekkage tijdens het verhoor of via het dossier uitgesloten. Ook de invloed van de media is dan zeer gering. Het is ten eerste dus niet zo dat vanuit een valide afname geldt ‘hoe eerder, hoe beter’, maar hoe lekkage van informatie te voorkomen.

Verder zijn bij het afnemen van de GKT twee punten van belang. Deze onderwerpen hebben geen invloed op de huidige opsporingspraktijk of het Nederlandse Wetboek van Strafvordering. Het betreft het gedrag van de persoon die de GKT ondergaat en welke fysiologische of neurologische maten tijdens de GKT worden geregistreerd. Het gedrag van de onderzochte persoon kan de resultaten van de GKT namelijk beïnvloeden. Het afnemen van de GKT bij een niet-meewerkende verdachte dient vorm te worden gegeven zodat de resultaten resistent(er) worden tegen tegenmaatregelen.1

Als laatste dient bij het afnemen van de GKT een keuze te worden gemaakt op welke wijze de GKT wordt afgenomen. De kans op correcte classificatie neemt derhalve toe als niet één, maar ten minste twee verschillendematen worden gebruikt waarbij zowel neurologische als fysiologische maten kunnen worden gecombineerd. Het is ten eerste relatief eenvoudig om naast de elektrische signalen in de hersenen bijvoorbeeld de hartslag of zweetproductie te registreren. Ten tweede verhoogt het combineren van verschillende maten de kans op correcte classificatie van schuldigen en onschuldigen.2 Ten derde zorgen meerdere verschillende maten voor een intern controlemechanisme. De resultaten van de diverse meetmethodes kunnen met elkaar worden vergeleken, waarna kan worden beoordeeld of op basis van elke individuele meetmethode dezelfde conclusie kan worden genomen.