5.4 De melding aan de Kamer van Koophandel

Indien na het ontbindingsbesluit genomen door de algemene vergadering van een BV ex artikel 2:19 lid 1 sub a BW is gebleken dat baten noch schulden bestaan, dient het bestuur van de BV als derde stap ter voltooiing van de turboliquidatie hiervan melding te doen aan de Kamer van Koophandel. De Kamer van Koophandel heeft met betrekking hiertoe het volgende opgenomen in de Factsheet Ontbinding Rechtspersonen:1

Het is dus aan het bestuur van een BV om melding te doen van het al dan niet bestaan van baten/schulden ten tijde van ontbinding, waarmee het bestuur het constateringsbevoegde orgaan is voor wat betreft de turboliquidatie als ontbindingswijze. Het aanwijzen van het bestuur als constateringsbevoegd orgaan roept een aantal vragen op. Levert dit niet geregeld strijd op met het vennootschappelijk belang?2 Ontstaat hier geen scheve verhouding tussen het bestuur en de aandeelhouders?3 Worden de schuldeisers wel daadwerkelijk voldoende beschermd? Deze vragen worden beantwoord in hoofdstuk 6.

Indien het bestuur van een BV ten tijde van de melding van ontbinding aangeeft dat er geen baten meer bestaan (hetgeen zou leiden tot een snelle en goedkope ontbinding door middel van de turboliquidatie), mag de Kamer van Koophandel mijns inziens – gelet op haar niet langer lijdelijke rol – niet zomaar overgaan tot inschrijving van de ontbinding. Wanneer er gegronde redenen zijn om te twijfelen aan de juistheid van de in te schrijven turboliquidatie, is de Kamer van Koophandel bevoegd deze inschrijving te weigeren en om bewijsstukken te vragen, welke opvatting wordt gedeeld door het College van Beroep voor het Bedrijfsleven.4 A-G Timmerman lijkt een andere mening te zijn toegedaan.5 Volgens hem is het aan de civiele rechter om te beoordelen of een opgaaf tot ontbinding juist is gedaan. Slechts indien een reden bestaat te twijfelen aan de bevoegdheid van degene die de opgaaf heeft gedaan, zou niet tot inschrijving van de ontbinding dienen te worden overgegaan. Mijns inziens strookt deze opvatting niet met de niet langer lijdelijke rol van de Kamer van Koophandel en dient de Kamer de inschrijving van de ontbinding ook te weigeren wanneer twijfel bestaat over het al dan niet bestaan van baten ten tijde van ontbinding.

Wanneer het bestuur melding doet van het ontbreken van baten ten tijde van ontbinding aan de Kamer van Koophandel en de BV vervolgens wordt ontbonden door middel van een turboliquidatie, is de inschrijving van ontbinding ex artikel 2:19 lid 4 BW niet van doorslaggevende betekenis voor de vraag of er daadwerkelijk geen baten meer waren ten tijde van ontbinding. De werkelijke toestand van de turbogeliquideerde BV is dan beslissend.6