11.2.14 Onderzoeksvraag 14

Voldoen de Engelse alternatieven voor het beheerplan aan de vereisten van artikel 6 Habitatrichtlijn?

In beginsel kunnen bestuursovereenkomsten en bestuursafspraken worden gebruikt om positieve instandhoudingsmaatregelen te realiseren. Aan het gebruik van deze instrumenten zijn echter belangrijke nadelen verbonden. Een bestuursovereenkomst wordt afgesloten op basis van vrijwilligheid en bestuursafspraken zijn niet in rechte afdwingbaar. In het uiterste geval is aanvullende besluitvorming – bijvoorbeeld in de vorm van een special nature conservation order – nodig om de realisering van positieve instandhoudingsmaatregelen af te dwingen. Om die reden vormen bestuursovereenkomsten en de bestuursafspraken geen volledige implementatie van artikel 6, eerste lid Hrl. Net als de Nederlandse Nbw 1998 is het Engelse natuurbeschermingsrecht hoofdzakelijk negatief-werend van karakter. Het merendeel van het instrumentarium in de CHSR 2010 en de WCA 1981 vormt een implementatie van artikel 6, tweede, derde en vierde lid Hrl. In dat kader kan worden gewezen op de meldingsplicht voor activiteiten met (mogelijke) verslechterende of significant verstorende effecten, de habitattoets, algemene regels, de bestuurswaarschuwing, dwangbevel en de verplichte aankoop van gronden en bouwwerken.

Geen van de onderzochte instrumenten vormt een volledige implementatie van alle verplichtingen die voortvloeien uit artikel 6 Hrl. Dit betekent dat voor de verwezenlijking van de doelstelling van artikel 6 Hrl – een gunstige staat van instandhouding van kwalificerende habitats en soorten – alleen mogelijk is met behulp van de inzet van meerdere instrumenten. Dit hoeft geen probleem te vormen zolang het gebruik van verschillende juridische instrumenten, in het bijzonder die voor de European sites en SSSI’s, goed op elkaar worden afgestemd. Dit betreft geen exclusief Engels verschijnsel. Bij de bescherming van de Nederlandse Natura 2000-gebieden door middel van het beheerplan is sprake van een vergelijkbare problematiek.