4.1 Inleiding

434. In dit hoofdstuk staat de wijziging van beperkte rechten van rechtswege centraal. In paragraaf 4.2 bespreek ik de mogelijkheid dat de inhoud van een beperkt recht wijzigt via verjaring. Art. 3:99, art. 3:105 en art. 3:106 BW komen aan bod. Deze verjaringsgrondslagen werken van rechtswege. Dat wil zeggen dat de rechtsgevolgen intreden op het moment dat aan de vereisten is voldaan. In paragraaf 4.3 behandel ik de mogelijkheid dat een pandrecht van rangorde wijzigt als gevolg van derdenbescherming. De grondslag daarvoor is art. 3:238 lid 2 jo. lid 1 BW. Alhoewel in de literatuur geen consensus bestaat over het antwoord op de vraag of de bescherming van dit artikel van rechtswege werkt of dat op de bescherming een beroep moet worden gedaan,1 bespreek ik de wijzigingsgrondslag toch in dit hoofdstuk.2 In paragraaf 4.4 komt art. 5:98 BW aan bod, op grond waarvan een erfpachtrecht doorloopt wanneer de tijd waarvoor de erfpacht is gevestigd, is verstreken en de erfpachter de zaak niet op dat tijdstip heeft ontruimd. Op grond van art. 5:104 lid 2 BW is het artikel van overeenkomstige toepassing op het zelfstandige recht van opstal. Het doorlopen van het erfpacht- of opstalrecht is aan te merken als een verlenging van de duur van het erfpachtrecht of opstalrecht. Het doorlopen werkt van rechtswege. Ik sluit af met een conclusie in paragraaf 4.5.