6.5.6 De Australische en Nieuw-Zeelandse indemnity basis

Ten slotte kennen ook Australië en Nieuw-Zeeland de indemnity basis. Op deze landen zal iets oppervlakkiger worden ingegaan, omdat deze zowel qua systeem als qua indemnity basis sterk lijken op Engeland en/of op Canada. Australië is net als Canada een federale staat, waarbij de deelstaten eigen bevoegdheden op civielrechtelijk terrein hebben.1 Men heeft geenpre-actionprotocols zoals Engeland die heeft,2 maar vermeldenswaard zijn wel de mogelijkheden tot verplichte doorverwijzing naar mediation of andere vormen van alternatieve geschiloplossing.3 In Australië krijgt de winnaar bij de standaardberekening in de praktijk iets minder dan de helft van de kosten vergoed,4 maar dat verschilt per deelstaat. Alleen in New South Wales worden, zoals in Engeland, de redelijk gemaakte proceskosten berekend aan de hand van de werkelijke kosten. De andere deelstaten hebben tariefschalen.5

De Australische indemnity basis wordt ook in Australië ingezet bij onredelijk gedrag.6 Cameron schrijft echter dat deze weinig wordt toegepast. Naar de indemnity basis wordt volgens hem vooral gegrepen in zaken waarin de verliezende partij ' significantly exacerbated the cost and duration of the case' .7 Wanneer deze berekeningswijze wordt gebruikt, krijgt de ontvangende partij in de praktijk bijna al haar werkelijke kosten vergoed.8

Nieuw-Zeeland kent ook de regel dat de verliezer betaalt, maar de kostenvergoeding is gebaseerd op tariefschalen, waarin de complexiteit van de zaak meeweegt.9 De rechter bepaalt zo vroeg mogelijk in de procedure in welke van de drie complexiteitscategorieën de zaak valt. Elke categorie heeft een eigen dagtarief, dat wordt vermenigvuldigd met de redelijke tijd die per processuele stap vereist is. De redelijke tijd per processtap wordt aan de hand van een andere tabel bepaald.10 Al met al lijkt dit systeem sterk op het Nederlandse liquidatietarief, waarin de kosten aan de hand van het aantal processtappen en het zaaksbelang worden berekend.

Nieuw-Zeeland kent echter ook mogelijkheden met duidelijke criteria om van het tarief af te wijken, waaronder de mogelijkheid van indemnity costs. Deze zijn bepaald in Rule 14.6 van de High Court Rules. Lid 3 bepaalt de criteria voor 'gewoon' afwijken naar boven ten opzichte van de tariefschaal (increased costs), waarbij de volgende criteria betrekking hebben op gedrag:

Lid 4 bepaalt vervolgens dat indemnity costs van toepassing zijn in deze zwaardere gevallen van verstorend gedrag:

Jackson stelt dat de Nieuw-Zeelandse rechters terughoudend zijn met increased en indemnity costs. Als voorbeeld van een zaak waarin indemnity costs wel aan de orde waren noemt hij Bradbury v Westpac, waarin de eiser een schot hagel aan hopeloze claims loste, in de hoop zo een schikking te forceren.11