3.2.3.4 Samenstel kabels en leidingen

Tijdens de parlementaire behandeling werd de vraag gesteld wat de toegevoegde waarde is van het opnemen van de term 'net' boven een enkele verwijzing naar een samenstel van 'een of meer kabels of leidingen'. Het antwoord op deze vraag was dat met de term 'net' invulling wordt gegeven aan het spraakgebruik, waarbij bewust het woord 'samenstel' is vermeden. Ook een enkele kabel of leiding kan immers als net worden gekwalificeerd en tevens kan een net meer bestanddelen hebben dan alleen kabels of leidingen1 De minister werd tevens gevraagd waarom in de defmitie van `net' bewust voor de termen kabel én leidingen is gekozen. In veel wettelijke regelingen, waaronder artikel 6:174, tweede lid BW wordt immers alleen over 'leidingen' gesproken. Hoewel taalkundig kabels ook als leidingen kunnen worden aangemerkt wordt in bijvoorbeeld de Elektriciteitswet 1998 en de Tw expliciet de term 'kabels' gebruikt. Om verwarring te voorkomen is voorgesteld om artikel 6:174, tweede lid BW te wijzigen zodat het beter aansluit bij de nieuwe regeling in het BW en de sectorspecifieke bepalingen. In de Wion2 is (in artikel 39 van die wet) opgenomen dat aan de definitie van artikel 6:174, tweede lid BW de term 'kabels' wordt toegevoegd. In artikel 174 tweede lid van Boek 6 van het Burgerlijk Wetboek wordt de zinsnede "bij leidingen op de leidingbeheerder, behalve voor zover de leiding zich bevindt in een gebouw of werk" vervangen door: "bij kabels en leidingen op de kabelen leidingbeheerder, behalve voor zover de kabel of leiding zich bevindt in een gebouw of werk". In de Wion is overigens een afwijkende omschrijving van de term 'net' voorgesteld. In artikel 1, sub e wordt 'net' omschreven als: 'een ondergrondse kabel of leiding, daaronder mede begrepen lege buizen, ondergrondse ondersteuningswerken en beschermingswerken, bestemd voor transport van vaste, vloeibare of gasvormige stoffen, van energie of van informatie'. In de memorie van toelichting wordt hierover opgemerkt dat de omschrijving aansluit bij de omschrijving van 'net' zoals opgenomen in artikel 5:20, tweede lid BW, met de uitzondering dat de Wion alleen betrekking heeft op 'ondergrondse' netten. Reden hiervoor is dat als gevolg van graafwerkzaamheden alleen schade kan ontstaan aan in de grond ingegraven netten, omdat deze niet zichtbaar zijn met het blote oog. Daarnaast is sprake van een uitbreiding omdat tevens lege buizen, ondergrondse ondersteunings- en beschermingswerken onder de voorgestelde definitie vallen3 In het licht van veilig graven meent de wetgever deze onderdelen expliciet te moeten vermelden in de omschrijving van de term 'net' in de Wion, terwijl in de algemene regeling van het BW deze hulpmiddelen geacht worden op basis van (horizontale) natrekking onderdeel uit te maken van het net4 Aanvulling van de definitie in het BW werd in dit kader niet nodig geacht.5 Naar aanleiding van de behandeling van het wetsvoorstel betreffende de Wion in de Eerste Kamer, heeft de kamer het wetsvoorstel alleen willen aanvaarden als de (uitgestelde) verplichting tot informatieverstrekking over huisaansluitingen uit de wet zou worden geschrapt. Dit heeft ertoe geleid dat een wetswijziging is ingediend6 waarbij de volgende aanpassing wordt gedaan ten aanzien van de definitie van 'net' in artikel 1, sub e (Wion):7

Kortom, in de Wion wordt niet alleen een andere (uitgebreidere) omschrijving van `net' gehanteerd, de omschrijving wordt tevens voor een bepaald deel van een net (te weten: huisaansluitingen) beperkt, althans voor huisaansluitingen wordt bepaald dat deze in het kader van de Wion niet tot (de omvang van) een net behoren. Dit kan evenwel ertoe leiden dat — buiten het domein van het veilig graven — voor de bepaling van de omvang van netten waarvoor geen wettelijke definitie bestaat de omschrijving in de Wion gezien wordt (of: gaat worden) als uitwerking van de verkeersopvattingen omtrent huisaansluitingen. Hoewel dit uit pragmatische overwegingen zinvol lijkt, is het dogmatisch niet logisch dat in nagenoeg een en hetzelfde tijdsframe twee wettelijke regelingen worden vastgesteld waarin aan hetzelfde (algemene) begrip 'net' verschillende omschrijvingen worden toegekend. Dit komt de rechtszekerheid, of rechtseenheid in ieder geval niet ten goede.