2.4.4.1 Inleiding

Met een amendement wordt bedoeld een wijziging van een voorstel waarop beslist of besloten moet worden, zonder dat het voorstel een wezenlijk ander voorstel wordt.1 Dat het voorstel geen wezenlijk ander voorstel mag worden, wil in de eerste plaats zeggen dat het geamendeerde voorstel hetzelfde onderwerp dient te betreffen als het in de agenda opgenomen onderwerp.2 Wordt buiten het geagendeerde onderwerp getreden, dan is het genomen besluit vernietigbaar op grond van art. 2:114/224 lid 2 BW.3 Voorts mag, eveneens op straffe van vernietigbaarheid van het besluit, de wijziging van het voorstel niet zover gaan dat ten aanzien van het geagendeerde onderwerp in feite een geheel nieuw voorstel wordt gedaan. Ik citeer Meijers:

De grens tussen geamendeerde voorstellen en nieuwe voorstellen is lastig te trekken. Dortmond noemt als voorbeeld van een amendement de wijziging die een bepaling in het voorstel tot statutenwijziging aanpast aan recente wetgeving.5 Van Solinge noemt het amendement waarbij een voorstel tot delegatie van de emissiebevoegdheid in duur en omvang wordt teruggebracht.6 Een voorbeeld van een ‘amendement’ dat in feite een nieuw voorstel is: het voorstel om een deel van de winst uit te keren dat wordt gewijzigd in het voorstel om een groter of kleiner deel van de winst te reserveren.7 Ondanks dat beide voorstellen onder het onderwerp ‘Bestemming van de winst’ kunnen worden geschaard, verschilt de uitkomst (bij aanname) zodanig dat hier sprake is van twee wezenlijk van elkaar verschillende voorstellen. In algemene zin is niet aan te geven wanneer een amendement in feite een nieuw voorstel is. Waar het om gaat is wat een redelijk denkende vergadergerechtigde bij lezing van de agenda mag verwachten.8 Om terug te komen op het gegeven voorbeeld: degene die in de agenda leest dat het voorstel is winst uit te keren, hoeft niet te verwachten dat in plaats daarvan ter vergadering wordt gestemd over een voorstel een groter of kleiner deel van de winst te reserveren. Wordt het voorstel om winst uit te keren ‘geamendeerd’ in een voorstel de winst te reserveren en wordt dat laatste voorstel aangenomen, dan is het besluit vernietigbaar op grond van art. 2:15 lid 1 sub a jo art. 2:114/224 lid 2 BW.9 Er is immers een niet geagendeerd besluit genomen.10 Is echter in de agenda of de toelichting daarop geen voorstel genoemd, maar slechts het onderwerp ‘Bestemming van de winst’, dan kunnen beide voorstellen leiden tot een onvernietigbaar besluit.

Amendering van bespreekpunten is, gezien hun aard, niet mogelijk. Een bespreekpunt behelst geen voorstel (voor een besluit of een beslissing). Het verstrekken van een aanvullende toelichting op een besluit- of beslispunt kan feitelijk een amendering van het voorliggende voorstel zijn. Zie over aanvullende toelichtingen op agendapunten par. 2.2.3.2. Verder is van belang dat onder de noemer ‘amendering’ ook de splitsing van een agendapunt valt. Splitsing doet zich bijvoorbeeld voor als het besluitpunt waarin zowel de stemming over de uitgifte van aandelen, als de stemming over de uitsluiting van het voorkeursrecht is gegoten, wordt opgeknipt in twee afzonderlijke besluitpunten.12 In par. 2.4.4.1 tot en met par. 2.4.4.4 behandel ik amendering in het algemeen. Voor beursvennootschappen gelden afwijkende regels. Daarover gaat par. 2.4.4.5.