1.4.1 Betekenis van het civiele recht

Dat deze studie handelt over de btw-aspecten van niet-betaling wil niet zeggen dat het onderzoek beperkt blijft tot het fiscale recht. Voor een goed begrip van de fiscale problematiek is het noodzakelijk onderdelen van het civiele recht mee te nemen. Ik zal alleen refereren aan het civiele recht wanneer dit dienstbaar is aan de uitleg van het fiscale recht of wanneer tussen beide rechtsgebieden een nauwe samenhang bestaat. Zo is de vraag naar wanneer sprake is van (niet-)betaling in principe een civieljuridische aangelegenheid. Van een betaling kan bijvoorbeeld ook sprake zijn wanneer een vordering met een schuld wordt verrekend of wanneer een handelsvordering wordt omgezet in een lening. Een uitstapje naar het Burgerlijk Wetboek is dan onvermijdelijk. Het Burgerlijk Wetboek speelt ook een rol in het geval een vordering wordt overgedragen, waarbij de vraag opkomt welke gevolgen een dergelijke overdracht voor de btw meebrengt als de vordering uiteindelijk niet wordt betaald. Daarnaast vindt niet-betaling vaak oorzaak in het faillissement van de afnemer. Vandaar dat ik op bepaalde punten van het aangrenzende insolventierecht dieper inga. Ik beperk mij hierbij tot insolventieperikelen bij rechtspersonen. De in de Faillissementswet opgenomen schuldsaneringsregeling van natuurlijke personen laat ik ongemoeid. De veelal aan faillissement voorafgaande surseance van betaling komt slechts terloops aan bod.