1.4 Afbakening van het onderzoek

De btw-problematiek bij niet-betaling rust op twee belangrijke pijlers: de maatstaf van heffing (de verschuldigdheid) en de aftrek van btw. Ik probeer mij in deze studie zo veel mogelijk tot deze fundamenten te beperken, waarbij ik de positie van de leverancier en de afnemer (in hun enkelvoudige relatie) centraal stel. In een studie als deze is het echter onoverkomelijk om ook andere btw-onderwerpen de revue te laten passeren. Ik denk bijvoorbeeld aan de wijze waarop bedoelde correcties door ondernemers moeten worden gemaakt en de verplichting om alle op een factuur vermelde btw te voldoen. Ook binnen de hiervoor aangehaalde pijlers is het zaak focus aan te brengen. De btw-correcties bij niet-betaling maken namelijk deel uit van de bijzondere bepalingen rondom (herziening van) de maatstaf van heffing respectievelijk de bepalingen rondom (herziening van) de aftrek, waarbinnen de niet-betaling c.q. het onbetaald laten van handelingen in één adem wordt genoemd met andere situaties waarin een ondernemer geen vergoeding ontvangt. Het betreft – kort en goed – de ongedaanmaking van de handeling, de prijsvermindering (art. 90 en 185 Btw-richtlijn) en de vernietiging, het verlies en de diefstal van goederen (art. 185 Btw-richtlijn). Hoewel deze studie nadrukkelijk gaat over de categorie niet-betaling, ontkom ik er niet aan om deze situaties wel in het onderzoek te betrekken. Dit doe ik alleen wanneer deze correcties van onderscheidende betekenis zijn en de categorie niet-betaling in perspectief plaatst. Het onderzoek is gericht op binnenlandse verhoudingen. De btw-gevolgen van grensoverschrijdende situaties komen niet aan de orde. Evenmin zal ik de Nederlandse regeling vanuit een rechtsvergelijkend perspectief beoordelen.