1.1.9. Ambient Intelligence

De komst van Ambient Intelligence (AMI)-omgevingen, die voor de aanwezigheid van mensen gevoelig en ontvankelijk zijn, ook wel aangeduid als `ubiquitous computing environment', brengt een geheel nieuwe situatie met zich mee. Onze persoonlijke ruimte (een onzichtbaar veld dat ieder mens omringt en voelbaar wordt als andere mensen te dichtbij komen) staat steeds meer onder druk door indringende technologieën.1 In de nabije toekomst zal de mens zowel in zijn privéruimte (huis, kantoor) als in de publieke ruimte omgeven zijn met en drager zijn van zeer kleine sensoren met een 'ingebouwde' intelligentie (geavanceerde RFIDs) die volledig geïntegreerd (`embedded') zijn in zijn leefomgeving. Dergelijke sensoren zouden bijvoorbeeld in een `smartphone' kunnen worden ingebouwd. Deze sensoren die aan ict-netwerken gekoppeld zijn en in de toekomst nanomicroscopisch klein zullen zijn, zullen voortdurend van de drager en zijn omgeving gegevens verzamelen en verspreiden.

Een van de kenmerken van AMI is dat het de gebruiker en zijn gedragingen `leert kennen', zichzelf 'leert aan te passen' aan de wensen en behoeften van de gebruiker en contextgevoelig is. Deze sensoren zullen binnen tien jaar in aantal exponentieel toenemen.2 Albrecht citeert Lin, vice-president van het bedrijf China Public Security Technology, die RFIDs beschrijft als "a way for government to control the population in the future".3

Het ziet ernaar uit dat er rond 2020 een life recorder'4 (een draagbare RFID of implanteerbare chip) beschikbaar zal zijn die alles vastlegt wat een mens via zijn lichaam in zijn leven meemaakt,5 terwijl tegelijkertijd persoonsgegevens via ontelbare netwerken aan elkaar zullen zijn gekoppeld. Nu al zijn voor alle cellen die zich in ons lichaam bevinden IP-adressen gereserveerd, waardoor intelligente machines de cellen straks afzonderlijk kunnen aanspreken. In 'the Internet of Things' zouden de verschillende privacylagen (fysiek, ruimtelijk en informationeel) hierdoor ineen kunnen storten.6

Persoonsgegevens van gebruikers die door AMI-sensoren zijn geregistreerd kunnen onbeperkt aan meer apparaten worden doorgegeven dan gebruikers zelf weten en wensen. Het is echter nog volkomen onduidelijk hoe wij deze stroom van persoonsgegevens moeten beveiligen tegen privacyinbreuken. Vooral de mogelijkheden om het individu ongewild te profileren en zijn persoonsgegevens te onderscheppen is zorgelijk.