4.3.4 Conclusies over de voor civielrechtelijke billijkheidsuitzonderingen relevante aspecten

Aspecten relevant voor de beslissing over een civielrechtelijke billijkheidsuitzondering (zowel in het materiële als in het formele recht), zijn de volgende. Het past in het aristotelische billijkheidsdenken dat het geen voorwaarde blijkt dat uitzonderingen kunnen worden gebaseerd op een wettelijk voorschrift of een verdragsbepaling. De uitzonderingsbevoegdheid is inherent aan de rechterlijke taak om wetgeving toe te passen. De gekozen grondslag (art. 94 Gw, dan wel een wettelijk voorschrift of ongeschreven gronden) bepaalt wel de constitutionele eisen aan een uitzondering. Die eisen1 blijken ook uit de civielrechtelijke jurisprudentie en literatuur over de uitzonderingen, hoewel er niet altijd aandacht aan wordt besteed. Contra-indicaties voor uitzonderingen zijn dat het algemeen belang en/of derdenbelangen hierdoor mogelijk worden geschaad, dat het tekstueel toepasselijke wettelijke voorschrift van dwingend recht is, dat het rechtszekerheid beoogt, en dat een uitzondering inbreuk maakt op een eenieder verbindende verdragsbepaling.