Einde inhoudsopgave
Acting in concert-regeling inzake verplicht bod op effecten (VDHI nr. 136) 2016/2.3.7
2.3.7 De aandeelhouderscommissie en andere vormen van vertegenwoordiging
J.H.L. Beckers, datum 01-01-2016
- Datum
01-01-2016
- Auteur
J.H.L. Beckers
- JCDI
JCDI:ADS368787:1
- Vakgebied(en)
Financieel recht / Bank- en effectenrecht
Voetnoten
Voetnoten
Aangenomen wordt dat buiten het toepassingsbereik van art. 2:78a BW de aandeelhouderscommissie een orgaan van de vennootschap is, dat bijvoorbeeld een beroep toekomt op art. 2:14 BW, zie Nijland 2013, p. 130 en Van Schilfgaarde/Winter/Wezeman 2013, nr. 145.
Vgl. Winter 2011, p. 56, die dit als voorbeeld noemt waar het ondernemingsrecht het verschil zou kunnen maken in een ontwikkeling naar meer verantwoordelijke betrokkenheid van aandeelhouders bij beursvennootschappen.
Aldus onder meer G. Raaijmakers 2004, p. 4 en Dings 1998, p. 181. Meer mogelijkheden binnen het huidige kader ziet Van den Ingh 1992, p. 805-807.
Kuijpers 2011, p. 144-155 en Dent 2005, p. 67-75 (voor de VS).
In besloten verhoudingen ligt dat waarschijnlijk anders. Uit ouder onderzoek blijkt dat er in de praktijk niet veel animo is, zie Francissen/Jansen 1975, p. 49 e.v. Dat lijkt niet op te gaan voor vennootschappen die geheel of gedeeltelijk in handen van overheden zijn. Voorbeelden zijn: Eneco, Enexis, Delta en voorheen Essent en Attero (ex-Delta-afvaldochter, in 2014 overgenomen door Waterland Private Equity), allen onderworpen aan het structuurregime overigens.
De meest “institutionele”1 vorm van samenwerking tussen aandeelhouders is de aandeelhouderscommissie, waaraan bepaalde bevoegdheden gedelegeerd kunnen worden door de algemene vergadering. Een representatieve aandeelhouderscommissie kan aandeelhoudersbevoegdheden (waarschijnlijk) effectiever uitoefenen dan de algemene vergadering. Aldus wordt een getrapte democratie bereikt, zoals in onze huidige staatsinrichting. De wet biedt slechts een basis voor het instellen van een aandeelhouderscommissie bij structuurvennootschappen (art. 2:158 lid 10 BW). Voor een beperkte periode kan de algemene vergadering enkele bevoegdheden delegeren aan de aandeelhouderscommissie. Er gaan wel stemmen op om dit ook te faciliteren voor gewone, niet-structuurvennootschappen.2 Daarvoor lijkt een wetswijziging nodig.3 Aandeelhouders zouden natuurlijk ook buiten de formele weg van de aandeelhouderscommissie ervoor kunnen kiezen om een of enkelen als vertegenwoordiger aan te wijzen en aldus een vorm van getrapte democratie te bewerkstelligen. Zo is in de literatuur een lans gebroken voor aandeelhoudersvertegenwoordiging in de nominatiecommissie van de RvC.4 Ook hier geldt dat de praktijk er vooralsnog niet aan lijkt te willen, met uitzondering van een aantal (niet-beursgenoteerde) internationale joint ventures met een Nederlandse zetel.
In de praktijk komt de aandeelhouderscommissie, voorzover ik kon nagaan, bij Nederlandse beursgenoteerde vennootschappen niet veel voor.5