6.5.6.1 Titel of graad in de naamsvermelding

Aan de student die met goed gevolg het afsluitend examen heeft afgelegd wordt niet alleen het getuigschrift uitgereikt, aan deze student wordt eveneens een graad verleend. Het propedeutisch examen is geen afsluitend examen. De associate degree-, bachelor-, of masteropleiding hebben wel een afsluitend examen. Met het afsluitend examen wordt een opleiding afgerond. Een graad is vergelijkbaar met een titel, beide mogen in de naamsvermelding van de afgestudeerde tot uitdrukking worden gebracht.

In het verleden kreeg de student van rechtswege een titel bij het met goed gevolg afleggen van het examen. Bij de invoering van de bachelor- en masterstructuur is ervoor gekozen dat het instellingsbestuur een graad verleent als de student met goed gevolg een examen heeft afgelegd.1 Hiervoor is gekozen omdat het in de Angelsaksische landen gebruikelijk is dat instellingen graden verlenen.2 Dit recht om graden te verlenen, wordt ook wel de “degree awarding power” genoemd.3 Dit recht is volgens de wetgever een uitdrukking van de autonomie en het vertrouwen in de kwaliteit van de instelling. Ook zou dit bijdragen aan het dereguleren van het hoger onderwijs. Mijns inziens valt niet in te zien hoe het geven van een nieuwe taak aan het instellingsbestuur bijdraagt aan deregulering. Ook houdt deze taak niet meer in dan een formaliteit. Het instellingsbestuur kan immers niet weigeren een graad te verlenen indien de student een afsluitend examen van een opleiding met goed gevolg heeft afgelegd.4 Graadverlening is daarmee een volledig gebonden bevoegdheid.5

Het civiel effect is in het hoger onderwijs doorgaans niet gekoppeld aan het getuigschrift maar aan de graad. Het verkrijgen van een graad heeft onder andere civiel effect bestaande uit rechtsgevolg omdat de bezitter van de graad deze graad in zijn naamsvermelding tot uitdrukking mag brengen. De bezitter van een Bachelor of science-graad, mag bijvoorbeeld ‘Bsc’ achter zijn naam zetten. Daarnaast kan degene die een opleiding in het wetenschappelijk onderwijs heeft afgerond en een graad in zijn naamsvermelding tot uitdrukking mag brengen, er ook voor kiezen om een titel in zijn naamsvermelding tot uitdrukking te brengen in plaats van de betreffende graad. Degene die bijvoorbeeld een masteropleiding op het gebied van techniek heeft afgerond mag de titel ingenieur, afgekort tot ir., in zijn naamsvermelding tot uitdrukking brengen.