Re-integratie zieke werknemer (MSR nr. 66) 2014/8.10:8.10 Sancties bij niet-naleving

Re-integratie zieke werknemer (MSR nr. 66) 2014/8.10

8.10 Sancties bij niet-naleving

Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.

Als de re-integratievoorschriften niet worden nageleefd dan kan dat voor zowel de werkgever als voor de werknemer tot sancties leiden. Het meest in het oogspringend is de invloed die het heeft op ontslag. Als gezegd: komt de werkgever re-integratiemanagement niet na dan wordt dat meegewogen bij de vraag of een ontslag wel proportioneel is. Er is een grote kans dat het ontslag ongerechtvaardigd wordt geoordeeld. Werkt een werknemer niet mee aan redelijke voorstellen van de werkgever in het kader van re-integratiemanagement of geleidelijke werkhervatting dan zal een ontslag onder omstandigheden zijn toegestaan. Buiten het ontslagrecht zijn niet veel sancties opgenomen. Voor de werkgever zijn er geen consequenties bij het niet-voeren van re-integratiemanagement, ook geen boete.1 Er zijn evenmin zaken bekend waarin een individuele zieke werknemer de werkgever aansprak op het ontbreken van re-integratiemanagement.2Waarschijnlijk is dat uit vrees de arbeidsverhouding in gevaar te brengen; in elk geval omdat er voor de werknemer ook geen prikkel bestaat. Bij Krankengeld bestaatweliswaar aanspraak op 70% van het loon, maar bij werken is dat 100%. Aandringen op weer of meer mogen werken levert dus financieel voordeel op. Bij veel werknemers bestaat echter de angst om medische informatie te delen met de werkgever om de werkuitbreiding verantwoord in gang te zetten, omdat die informatie vervolgens zou kunnen worden gebruikt ter onderbouwing van een ziekteontslag.3 De werkgever moet daarin immers voldoen aan de eis van een negatieve prognose over het voortduren van de arbeidsongeschiktheid.4

Ten slotte is er nog de Betriebsrat. Hij bewaakt of de werkgever zijn verplichtingen nakomt, meer in het bijzonder naleving van het quotum, de aandacht voor bijzondere groepen gehandicapten, het onderzoek naar plaatsingsmogelijkheden, het sluiten van een re-integratie-overeenkomst, de preventie en het re-integratiemanagement.5 De Betriebsrat is echter een tandeloze waakhond omdat hij niet de beschiking heeft over bijzondere dwangmiddelen.

Sancties werknemer

Als een werknemer ziek is en een deel van zijn werk aanbiedt dan geldt als uitgangspunt § 266 BGB. Een werknemer mag niet zonder meer volstaan met het slechts gedeeltelijk presteren en ook het BAG vaart op die koers.6 Hij moet toestemming hebben van de werkgever dan wel moet van de werkgever te verlangen zijn dat hij genoegen neemt met de gedeeltelijke prestatie van de zieke werknemer. Zo niet dan is de sanctie daarop verlies van loon.

Een werknemer is niet verplicht mee te werken aan betriebliches Eingliederungsmanagement, wat deels verklaarbaar is vanuit het vrije zelfbeschikkkingsrecht. Hij heeft invloed op de partijen die betrokken zijn bij het betriebliches Eingliederungsmanagement en aan welke partijen persoonlijke informatie ter beschikking wordt gesteld (§ 84 lid 2 SGB IX). Hoewel sommigen menen dat hier wel een medewerkingsplicht bestaat,7 gaat het waarschijnlijk om niet meer dan een niet-afdwingbare nevenverplichting (‘Obliegenheit’) waarbij niet-medewerking arbeidsrechtelijk wel nadelen meebrengt in de stelplicht en bewijslastverdeling in een ontslagzaak.8 Dat is niet altijd zo. Als voor de Schwerbehinderte een andere passende arbeidsplaats in de zin van § 89 lid 2 SGB IX is veiliggesteld, verleent het Integrationsamt de toestemming voor het ontslag in de oude functie, ongeacht of de werknemer die arbeidsplaats heeft aanvaard.9

Niet meewerken aan re-integratiemanagement kan in strijd zijn met de arbeidsovereenkomst, de cao of de goede trouw. Gagel wijst er daarbij op dat het er vooral op aan komt de werknemer te overtuigen van het nut van medewerking, omdat alleen dan successen te halen zijn.10 Het weigeren van geboden re-integratiemogelijkheden kan via § 66 SGB I e.v. invloed hebben op de socialezekerheidsaanspraken van de werknemer, via gehele of gedeeltelijke, tijdelijke of blijvende weigering van een uitkering.

Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.