10.7.7 Reparatoir karakter benadrukken bij bekorting loonsanctie

De loonsanctie is niet bedoeld als straf op een tekortschieten, maar als prikkel om te werken aan herstel van de fouten. Dit reparatoire karakter volgt uit de wet én is bevestigd in de rechtspraak. Toch zijn er twee situaties die in mijn ogen direct strijdig zijn met dit uitgangspunt. Beide situaties komen aan de orde nadat een loonsanctie is opgelegd en vragen om een correctie. De eerste situatie betreft de hernieuwde uitval in het verlengde loondoorbetalingstijdvak. De CRvB hanteert de strenge eis dat re-integratie-inspanningen niet mogen worden afgesloten als de zieke werknemer op redelijke termijn mogelijk weer belastbaar is. De kans op terugkeer staat niet vast, zodat niet helder is of er iets te repareren valt. Op de werkgever rust geen resultaatsverplichting rond re-integratie en als onduidelijk is of herstel van de tekortkomingen überhaupt mogelijk is, leidt het reparatoire karakter van de loonsanctie en de onderliggende redelijkheid ertoe dat een bekortingsverzoek van de werkgever, dat is ingediend vanwege de hernieuwde uitval, zou moeten worden toegewezen.

De tweede situatie vraagt een aanpassing van de wet. Als de werkgever er in slaagt de loonsanctie te bekorten door alsnog te voldoen aan zijn re-integratieplichten, dan heeft hij voldaan aan wat de wet van hem vraagt. Bij herstel dient de ‘sanctie’ meteen te eindigen, maar toch geeft artikel 25 lid 13 WIA een beslistermijn van drie weken aan het UWV en lid 14 vervolgens bij herstel een uitlooptermijn van zes weken. In het bestuursrecht is een ex-nunc-toetsing gebruikelijk. Dat het UWV ten hoogste drie weken nodig heeft om een besluit te nemen op het bekortingsverzoek past in de bestuursrechtelijke systematiek en zou daarom wellicht nog rechtvaardiging kunnen bieden voor de drie weken waarin de werkgever toch het loon zou moeten blijven betalen.1 Voor de uitlooptermijn van zes weken zie ik geen goede grond en die termijn zou moeten worden afgeschaft.2 Praktisch gezien zou het UWV kunnen werken met voorschotten aan de werknemer tegelijk bij de beslissing op bekorting. Zou dat niet haalbaar zijn dan is te bepalen dat het UWV een schadevergoeding aan de werkgever moet betalen voor het doorbetaalde loon over de periode vanaf de bekortingsbeslissing tot de ingangsdatum van de WIA-uitkering.

Wordt niet gekozen voor de afschaffing van de uitlooptermijn dan is de balans nog op een andere manier te herstellen. Zoals in de vorige paragraaf is aangegeven, kan het UWV ook te laat beslissen op een bekortingsverzoek.3 De termijn van drie weken die er voor staat, kan worden overschreden. Bij een beslissing dát de tekortkoming is hersteld, komt de vertragingsperiode in mindering op de uitlooptermijn. Bij een negatieve beslissing (dus dat de tekortkoming niet is hersteld) is door het te late besluit van het UWV tijd verstreken waarin de werkgever niet heeft gewerkt aan re-integratie, in de veronderstelling de tekortkomingen hersteld te hebben. De vertragingsperiode moet dan toch in mindering komen op de loonsanctietermijn, door die -bij bijvoorbeeld een vertraging van twee weken- niet meer op maximaal 52 weken maar op maximaal 50 weken te stellen.4 Door die correctie worden de verplichtingen van de werkgever verminderd en meer in lijn gebracht met de verplichtingen van het UWV.