Voorlichting door de Belastingdienst in rechtsstatelijke context (FM nr. 177) 2022/4.6.2.1:4.6.2.1 Conceptueel: Wat ‘doet’ de Belastingdienst in voorlichting?

Voorlichting door de Belastingdienst in rechtsstatelijke context (FM nr. 177) 2022/4.6.2.1

4.6.2.1 Conceptueel: Wat ‘doet’ de Belastingdienst in voorlichting?

Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.

Wat ‘doet’ de Belastingdienst bij uitingen in het kader van zijn voorlichtende taak (paragraaf 4.3.1)? Is voorlichting geven een kwestie van een voor de burger begrijpelijke(re) uitleg geven over de (algemene) inhoud en toepassing van het belastingrecht, of is daar meer voor nodig? Daarbij moet in ogenschouw worden genomen dat de Belastingdienst als ‘vertaler’ van wet naar voorlichting diverse stappen heeft te zetten en keuzes heeft te maken (paragraaf 2.5, 5.3.3).

Ik zal hierna een analyse maken van hetgeen de Belastingdienst ‘doet’ bij uitingen in zijn voorlichtende taak. Ik neem algemene voorlichting als uitgangspunt. De analyse is erop gericht om meer inzicht te krijgen in de complicaties die zich kunnen voordoen in de benadering die erop leunt dat de Belastingdienst bepaalde uitingen doet in het kader van zijn voorlichtende taak, en daarmee in beginsel niet-bindend zijn.

In voorlichting niets meer of minder dan het belastingrecht begrijpelijk(er) weergeven?

Bij voorlichting gaat het in de juridische benadering om uitingen die de Belastingdienst doet uit hoofde van zijn ‘voorlichtende taak’. Voorlichting kan worden opgevat als een voor de burger begrijpelijke(re) vertaling van de onderliggende wet, waarin in toegankelijkere bewoordingen algemene informatie wordt gegeven (paragraaf 2.5). Deze benadering veronderstelt dat de Belastingdienst inhoudelijk niets ‘toevoegt’. Het gaat ervan uit dat met voorlichting niet is bedoeld om het recht inhoudelijk anders weer te geven of aan de wettelijke bepalingen een andere betekenis te geven.1

Theoretisch is dat een duidelijke benadering. Toch zijn er goede redenen om aan te nemen dat het in de praktijk genuanceerder ligt.

–

De belastingwet behoeft in zijn algemeenheid vaak interpretatie. Interpreteren gaat gepaard met keuzes maken.

–

De belastingwet kan gebrekkig zijn (onduidelijk, onvolledig, etc.). De Belastingdienst heeft in zo’n geval te maken met ‘imperfecte’ regels, die desalniettemin (moeten) worden vertaald naar voorlichting (zie paragraaf 2.2.2, 2.5.2).

–

Voorlichting gaat niet uitsluitend over de wet, maar ook over de wijze waarop die wet wordt uitgevoerd (paragraaf 2.5.1).

Reeds om deze redenen acht ik het logisch dat voorlichting in voorkomende gevallen méér zal zijn dan enkel begrijpelijk weergeven wat er in de wet staat. Wat daar precies staat, is immers niet altijd duidelijk. Ik bespreek hierna de drie genoemde redenen en waarom dat knelpunten meebrengt in het licht van uitingen in het kader van de voorlichtende taak.

Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.