Einde inhoudsopgave
Administratieplicht en aansprakelijkheid voor het boedeltekort (O&R nr. 115) 2019/7.3.1
7.3.1 Het besturen en beheersen van de onderneming
mr. drs. C.M. Harmsen , datum 01-07-2019
- Datum
01-07-2019
- Auteur
mr. drs. C.M. Harmsen
- JCDI
JCDI:ADS180144:1
- Vakgebied(en)
Insolventierecht / Faillissement
Ondernemingsrecht / Rechtspersonenrecht
Voetnoten
Voetnoten
H.J. van der Schroeff, ‘Aan welke eisen moet de administratie voldoen ter vervulling van haar functies in het bedrijf?’, Preadvies Accountantsdag 6 October 1951, De Accountant, orgaan van het Nederlands Instituut van Accountants, 58e jaargang, nr. 1, september 1951, p. 5; H. Beckman, bewerkt door H. Beckman en E.A. Marseille, Hoofdlijnen van het jaarrekeningenrecht in Nederland, Deventer: Kluwer 2013, tweede druk, p. 27.
J. Rutgers, Openlegging en overlegging van boekhouding (diss. Groningen), Zwolle: Uitgevers-maatschappij W.E.J. Tjeenk Willink 1949, p. 25.
Gerechtshof Leeuwarden 3 april 2012, r.o. 3.6, ECLI:NL:GHLEE:2012:BW0725. De Rechtbank Noord-Nederland hanteert dezelfde overweging in zijn vonnis van 3 maart 2013, r.o. 4.7.1, ECLI:NL:RBNNE:2013:BZ6198.
H.J. van der Schroeff, ‘Aan welke eisen moet de administratie voldoen ter vervulling van haar functies in het bedrijf?’, Preadvies Accountantsdag 6 October 1951, De Accountant, orgaan van het Nederlands Instituut van Accountants, 58e jaargang, nr. 1, september 1951, p. 19, 24 en 25.
H. Beckman, bewerkt door H. Beckman en E.A. Marseille, Hoofdlijnen van het jaarrekeningenrecht in Nederland, Deventer: Kluwer 2013, tweede druk, p. 30 en L.L. M. Prinsen, Rekenplicht en aansprakelijkheid, over administratie, rekening en verantwoording (diss. Tilburg), Schoordijk Instituut Center for Company Law, Zwolle: W.E.J. Tjeenk Willink 1995, p. 11 e.v.
Om de onderneming op een verantwoorde wijze te kunnen besturen, zal de administratie van de onderneming op een zodanige wijze moeten zijn ingericht dat het bestuur op basis daarvan voldoende en adequate management-informatie kan verkrijgen om het beoogde beleid te kunnen laten plaatsvinden en daardoor de onderneming op behoorlijke wijze te besturen. Om de administratie daadwerkelijk een tool of management te laten zijn, is het nodig dat de administratie volledig geïntegreerd deel uitmaakt van de onderneming.1 Maar ook dat deze niet alleen historische gegevens bevat doch ook toekomstgerichte informatie, die het bestuur een handvat geeft bij het nemen van beslissingen omtrent het te voeren beleid.2
Het Gerechtshof Leeuwarden verwoordde dit als volgt:3
“Daarbij gaat het erom dat het bestuur op verantwoorde wijze beslissingen kan nemen op basis van betrouwbare informatie over de financiële positie van de vennootschap en dat uit die informatie, ook voor een faillissementscurator, een eenduidig en getrouw beeld volgt van de rechten en verplichtingen van de rechtspersoon.”
Bij de informatie die nodig is voor het besturen en beheersen van de onderneming gaat het om toekomstgerichte informatie in de vorm van plannen, budgetten, kosten- en opbrengstcalculaties en gegevens omtrent de beschikbaarheid van productiemiddelen, waarin het bestuur het beoogde beleid voor de toekomst op elk van deze onderdelen kwantificeert. Afhankelijk van de omvang en functionele indeling van de onderneming, zullen deze plannen, budgetten, calculaties en beschikbaarheidsgegevens betrekking hebben op de onderneming als geheel alsmede op de verschillende onderdelen van de onderneming. Bovendien gaat het om historische gegevens waarbij voor in het verleden liggende tijdvakken de plannen, budgetten, calculaties en beschikbaarheidsgegevens worden geconfronteerd met de daadwerkelijk behaalde resultaten, waardoor het bestuur zo nodig kan bijsturen en corrigerende maatregelen kan nemen, indien de geconstateerde afwijking dit noodzakelijk maakt. De normgegevens maken dus deel uit van de administratie.4
Zonder administratie of bij gebrek aan deugdelijke administratie is het voor het bestuur niet mogelijk om goed gefundeerde beleidsbeslissingen te nemen of tijdig bij te sturen wanneer als gevolg van interne of externe omstandigheden de uitkomsten van het gevoerde beleid tegenvallen. Zonder adequate administratie is het goed besturen en beheersen van de door de rechtspersoon gedreven onderneming niet mogelijk.5