6.2.3.3 Redelijke grond

De wet schrijft in een limitatieve lijst negen redelijke gronden voor ontslag voor, neergelegd in grond a t/m i van art. 7:669 BW. Het betreft een ‘gesloten grondenstelsel’. Dat betekent dat ontslag, anders dan wegens dringende reden, alleen gebaseerd kan zijn op de gronden uit de lijst. Gronden die niet in de lijst staan, kunnen geen reden zijn voor ontslag. Om ontslag op een grond te kunnen baseren, moet de grond ‘voldragen’ zijn. Het combineren van gronden werd tot invoering van de WAB in 2020 evenmin toelaatbaar geacht. De WAB introduceerde echter de i-grond. Deze grond maakt het mogelijk omstandigheden van de overige gronden te combineren en zo tot een voldragen redelijke grond te komen.1 Alleen de a-grond, bedrijfseconomische redenen, b-grond, langdurige arbeidsongeschiktheid, en de f-grond, die ziet op gewetensbezwaren, mogen niet in de i-grond worden gecombineerd met omstandigheden uit de andere gronden.2

Afhankelijk van de redelijke grond waarop de opzegging wordt gebaseerd, dient de werkgever een procedure te starten bij het UWV of bij de kantonrechter. Het UWV toetst voorgenomen ontslagen vanwege bedrijfseconomische redenen of langdurige ziekte, wettelijk neergelegd in de a- en b-grond, en de kantonrechter beoordeelt ontbindingsverzoeken op basis van in de persoon gelegen gronden, die zijn neergelegd in de gronden c t/m i.3 Het voorgenomen ontslag is zo onderhevig aan een preventieve toetsing.

Ten aanzien van een ontslag op de a-grond zijn nadere regels opgenomen in de Ontslagregeling. Hierin is onder andere bepaald dat er geen redelijke grond bestaat voor het beëindigen van een arbeidsovereenkomst vanwege bedrijfseconomische redenen indien arbeidsplaatsen vervallen doordat de werkgever werkzaamheden uitsluitend uitbesteedt om werknemers met een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd te vervangen door personen die niet werken op basis van een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd of het werk voor een lager loon verrichten.4 Als uitzondering daarop geldt echter uitbesteding aan een persoon die werkzaamheden verricht in uitoefening van een bedrijf of in zelfstandige uitoefening van een beroep, waarbij de werkzaamheden worden verricht door of namens een natuurlijk of rechtspersoon die is ingeschreven bij de Kamer van Koophandel (KvK).5