5.3.3.2 Inconsistentie

De relevantie van wetssystematiek is vanuit communitaristisch oogpunt dus op verschillende manieren te nuanceren. Dat geldt ook voor inconsistentie. Of een bepaalde inconsistentie in een communitaristisch strafrecht problematisch is, kan pas worden beoordeeld als is onderzocht waarom die inconsistentie is ontstaan. Ten Voorde meent bijvoorbeeld dat de invoering en instandhouding van allerlei zelfstandige strafbaarstellingen van voorbereidingshandelingen naast de algemene strafbaarstelling van voorbereiding niet problematisch is, maar juist moet worden aangemoedigd, omdat de wetgever met dergelijke regels in feite een lex specialis in het leven roept en zo de verschillen tussen normadressaten erkent en duidelijker kan maken wat er verboden is en voor wie.1 Door inconsistenties toe te laten, kan de wetssystematiek bovendien langzaam met de opvattingen van de samenleving mee veranderen. Op die manier kan op termijn ook de (dan zelf inconsistent geworden) hoofdregel ter discussie komen te staan. Juist door de strafbaarstelling van zelfstandige voorfasedelicten rijst bijvoorbeeld de vraag in hoeverre nog vol kan worden gehouden dat voorbereiding van voorbereiding niet strafbaar moet zijn.2 Evengoed kan door de afwezigheid van terugtredmogelijkheden bij zelfstandig strafbaar gestelde voorfasedelicten de gelding van het terugtredleerstuk ter discussie komen te staan. En de keuze van de minister om de samenspanningsregeling in het militaire strafrecht van toepassing te maken op alle misdrijven waar een maximale tijdelijke gevangenisstraf van 20 jaar of meer op staat, roept de vraag op of dat niet ook in het commune strafrecht moet gebeuren.3 Er moet vanuit communitaristisch oogpunt dus voor worden gewaakt dat een pleidooi voor consistentie geen verkapt pleidooi voor conservatisme en/of (al dan niet indirect) liberalisme inhoudt. Inconsistentie kan immers ook een teken van veranderende maatschappelijke opvattingen zijn.