2.6.2 De kadastrale registratie van drijvende percelen

De vraag is op welke wijze de registratie van drijvende percelen (kadastraal) vorm gegeven kan worden. Het huidige systeem van grondboekhouding is gebaseerd op het perceel als basiseenheid.1 De kadastrale kaart kent twee dimensies, hetgeen tevens geldt voor de kadastrale registratie van rechten.2 Dit kan echter problemen opleveren bij complexe vastgoedprojecten, nu het in een 2D register lastig is om informatie te krijgen over rechten in de verticale dimensie. Zulke projecten vragen om de ontwikkeling van een driedimensionale registratie om multifunctioneel ruimtegebruik te kunnen registreren en zichtbaar te maken. Op die manier kunnen verschillende rechtspersonen zakelijke rechten hebben op ruimtes boven en onder elkaar.3 Dit wordt ook wel aangeduid als ‘volume-eigendom’. Met volume-eigendom kunnen bouwcomplexen verticaal opgedeeld worden in verschillende eigendomsrechten, boven en onder de grond.4 Dit is echter niet mogelijk in een systeem van grondboekhouding dat gebaseerd is op 2D oppervlaktepercelen.

De registratie van drijvende platformen als kadastrale percelen versterkt mijns inziens de roep op de mogelijkheid 3D situaties in te schrijven in de openbare registers. In 2004 verscheen de dissertatie van J.E. Stoter over de mogelijkheden om een 3D Kadaster te ontwikkelen.5 Uit dit onderzoek blijkt dat een 3D registratie van grondboekhouding significante voordelen biedt voor de rechtszekerheid, nu het een duidelijker inzicht biedt in zakelijke rechten die bestaan ten aanzien van een perceel en het de mogelijkheid tot meervoudig ruimtegebruik faciliteert.

Een voordeel van 3D registratie van drijvende platformen is, dat indien zo een drijvend platform zich bevindt boven verschillende kadastrale percelen, deze (onderliggende) percelen niet gesplitst hoeven te worden. Het is immers in zo een 3D registratie mogelijk om als afzonderlijk perceel geregistreerd te worden. Onderliggende waterpercelen kunnen in dat geval in eigendom aan anderen toebehoren. Hier moet de kanttekening bij gemaakt worden dat het drijvende platform zich dan niet over grote afstanden dient te verplaatsen, maar op min of meer dezelfde plek gelegen moet zijn. Dit zal mijns inziens in de praktijk ook veelal het geval zijn.

Wat betreft percelen die zich wel verplaatsen zou bij de registratie als drijvend perceel gebruik gemaakt kunnen worden van GPS, waarbij de ligging van de stad door middel van RD-coördinaten6 aangegeven kan worden, dan wel de coördinaten aangegeven worden waarbinnen het perceel zich beweegt.7

Gezien de hierboven beschreven voordelen van een 3D-kadaster zijn veel landen, waaronder Nederland, bezig met de ontwikkeling.8