8.7.0 Introductie

Documentgegevens:

Th.E.M. Wijte, datum 08-01-2024

Datum: 08-01-2024
Auteur: Th.E.M. Wijte
JCDI: JCDI:ADS977160:1
Vakgebied(en): Bestuursrecht algemeen (V)
Staatsrecht (V)

Na de beschrijving in par. 8.5 van MO-akten in het algemeen volgt nu de opleiding MO-Staatsinrichting.

Particuliere opleidingsinstituten

Na een jarenlange voorbereiding op het examen MO-Staatsinrichting door vakopleiders en bestuursjuristen1, start in 1903 het Haagse Instituut Laurillard een avondopleiding voor MO-Staatsinrichting.2 Vanaf 1912 leiden de R.K. Leergangen te Amsterdam3 op voor de MO-examens in de talen. In Heerlen start in 1913 de opleiding voor MO-Staatsinrichting en -Staathuishoudkunde en de statistiek4, in 1922 gevolgd door een schriftelijke variant van de akte MO-Staatsinrichting, onder auspiciën van de Tilburgse R.K. Leergangen.5 Het in 1916 door de AVMO in Utrecht opgerichte Instituut voor MO-cursussen leidt vanaf 1922 op voor het examen MO-Staatsinrichting.6 Behoudens de vanaf 1946 aangeboden opleiding MO-Staatsinrichting bij het Nederlands Schriftelijk Studiecentrum (NSSC) te Culemborg leiden LOI (Leiderdorp) en PBNA (Arnhem) op voor MO-Staatsinrichting.7 Vanaf 1958 zijn universitaire MO-opleidingen, behalve voor staatswetenschappen, ingericht.8

Toon alle voetnoten

Voetnoten

Voetnoten

Advertentien 27 Januari 1905: 1. Opleiding. Bij ondergeteekende, in t bezit van t diploma van Cand.-Gem.-Secretaris en der akte Staatsinrichting MO, bestaat gelegenheid om mondeling of schriftelijk te worden opgeleid. A. Verdijk, Adj.-Commies ter Prov. Griffie Noord-Brabant en 2. Mr. J.J.M. Laurillard is verhuisd naar Vlietweg, Voorburg. In de Rijnbode (1896) biedt onderwijzer met Staatsinrichting KXI zich aan kandidaten op te leiden. Instituut Laurillard te Den Haag afficheert zich in 1960 in het TvO als ‘oudste inrichting tot schriftelijke opleiding voor Gemeente-administratie I en II, Gemeente-financiën, MO-Staatsinrichting’; vgl. J. Vos, ´De opleiding voor de akte Middelbaar Onderwijs tot omstreeks 1980´, Velon 2005, 4, p. 20-27.

H.Ph.J.A.M. Hennekens, De opleiding van de gemeentejurist. Verleden, heden en toekomst, Stichting Beroepsopleiding Gemeentejurist 2014, p. 13-14, 22; zie advertentie van geslaagde kandidaten: een burgemeester, gemeentesecretaris, gemeenteambtenaren, griffier rechtbank en een hoofd der school voor MO-Staatsinrichting door opleiding (schriftelijk/mondeling) te 's-Hertogenbosch bij Instituut Laurillard, Streekarchief Langstraat Heusden. Echo van het Zuiden, 25 juni 1916.

J.A. Bornewasser, Vijftig jaar Katholieke Leergangen 1912-1962, Tilburg: Kath. Leergangen 1962, p. 39. De Leergangen zijn vanaf 1913 te ’s-Hertogenbosch gevestigd voor Letteren, Staat- (Curs.W), Wis- en Natuurkunde.

Programma van de opening van de R.K. Leergangen in de Staatswetenschappen in 1913 te Heerlen, Plaatsingslijst archief P.J.M. van Gils, 86, Nijmegen: KDC 2011.

Bornewasser 1962, p. 130, 255. De Leergangen kennen vanaf 1922 tot in W.O.II voor MO-Staatsinrichting een schriftelijke cursus, omdat katholieken op neutrale schriftelijke cursussen zijn aangewezen. Bornewasser doelt op de ‘rode’ cursussen van Laurillard en Buricks (p. 130); Kath. Leergangen Tilburg, Opleidingen voor middelbare akten 1970/71, p. 182-184.

Vos & Van der Linden 2004, p. 19, 35, 52, 251.

J.M. van Blokland, ‘Het Nederlands Schriftelijk Studiecentrum Culemborg’, Augustijns Forum 2012, 2, p. 2-5. MO-Staatsinrichting behoort tot de opleidingen; Leiderdorp: LOI, Studiegids 1973. Staatsinrichting m.o., p. 94-99, Leiden: LOI 1923 en PBNA-boek Docentenopleidingen. Studiejaar 1976-1977, Arnhem z.j., p. 13-14, 49-50. In 1978 zijn 65 studerenden voor MO-Staatsinrichting ingeschreven (Brief secretaris examencommissie MO-Staatsinrichting H.J. de Ru van 23 november 1978) (in mijn bezit).

KB van 1958, Stb. 1958, nr. 452. Deze regeling is in 1983 ingetrokken; vgl. J. Vos, ‘De opleiding voor de akte Middelbaar Onderwijs tot omstreeks 1980’, Velon 2005, 4, p. 23.