Burgerschap op orde
Einde inhoudsopgave
Burgerschap op orde (SteR nr. 66) 2024/8:8 Aanbevelingen voor de wetgever en schoolbesturen
Burgerschap op orde (SteR nr. 66) 2024/8
8 Aanbevelingen voor de wetgever en schoolbesturen
Documentgegevens:
Th.E.M. Wijte, datum 08-01-2024
- Datum
08-01-2024
- Auteur
Th.E.M. Wijte
- JCDI
JCDI:ADS977409:1
- Vakgebied(en)
Bestuursrecht algemeen (V)
Staatsrecht (V)
Toon alle voetnoten
Voetnoten
Voetnoten
Vgl. K. Vossen, ’Het centraal examen als ijkpunt’, M & P 2020, 05, p. 22.
Zie voor advisering over (knelpunten) bevoegdheden: Commissie-Zevenbergen (2020/21) als vervolg op het advies ‘Ruim baan voor leraren’ van de Onderwijsraad (2018) en F. Haan, ’Bevoegdhedendiscussie gesmoord’, TEO 2021, 2, p. 29.
Zie: R.S. Sigel & M.B. Hoskin 1981.
Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.
Het vastleggen van burgerschapsvorming in het vak burgerschap heeft - gezien de heersende vakkenstructuur in het funderend onderwijs - de meeste kans van slagen op doorwerking als sociale leeropbrengst. De juridische vorming kan in het vak rechtswetenschap de kennis van rechten en plichten als rechtssubject en medeburger accentueren. Samengevat leiden deze doelen tot:
A.1 Burgerschapsvorming in het kennisgebied/vak burgerschap:
Invoeren in doorlopende leerlijn van het kennisgebied/vak burgerschap in het leergebied Oriëntatie op jezelf en de wereld in het primair onderwijs,
Invoeren in de onderbouw van (het vak) burgerschap (geïntegreerd of in maatschappelijke programma's) in plaats van staatsinrichting,
Invoeren in de bovenbouw van burgerschap in plaats van maatschappijleer,
Bevorderen van het vak burgerschap als (school)examenvak.1
A.2 Rechtswetenschap in bovenbouw vwo/havo:
Invoeren van het keuzevak rechtswetenschap in het vrije deel van elk profiel vwo/havo.
De Lijst van bekwaamheden O.W.V.O. bevat de bevoegdheden.2 De master of Arts teaching History and Civics (MA) en de master of Science teaching Social Studies (MSc) vragen de inrichting van een ULO. Masterregistratie vindt plaats in het Centraal register opleidingen hoger onderwijs (onderdeel Onderwijs), en genoemd in artikel 7.4 vierde lid Whw, voor de vakken burgerschap (LL.M/MSc) en, rechtswetenschap (LL.M.) op basis van masterexamen LL.M (rechtsgeleerdheid).
B.I Het inrichten van eerstegraads ULO's:
Bevoegdheid burgerschap is verbonden aan de master:
rechtsgeleerdheid, indien sociologie, criminologie, politicologie of bestuurskunde deel heeft uitgemaakt van het examen,
sociologie, criminologie, politicologie en bestuurskunde, indien staats- en bestuursrecht deel heeft uitgemaakt van het examen.
Bevoegdheid rechtswetenschap is verbonden aan de master:
rechtsgeleerdheid, privaat- of publiekrecht.
B.II Het inrichten aan de hogescholen van eerste-/tweedegraads opleidingen
HBO-masterexamen ll. M, Msc en Bachelorexamen ll. B, Bsc
Aan 1e graads lerarenopleiding burgerschap is bevoegdheid burgerschap verbonden. Aan tweedegraads lerarenopleiding burgerschap is bevoegdheid burgerschap verbonden.
Burgerschap op orde
De aanbevelingen hebben met de codificatie van (a) de bevordering van democratisch burgerschap als doelbepaling, (b) thema's in andere vakken en (c) het kennisgebied en vak burgerschap, en het keuzevak rechtswetenschap - binnen de grenzen die artikel 23 Grondwet en de democratische rechtsstaat hieraan stellen - wijziging van een aantal onderwijswetten tot gevolg. In het geval de wetgever geen initiatief neemt, kan het schoolbestuur deze social-political sciences invoeren, ingevolge de artikelen 2.24 (vmbo/mavo), 2.21 (vwo) en 2.21 (havo) jo. 2.26 Wvo. Met deze aanpak kan de longitudinale, doelgerichte en samenhangende burgerschapsvorming op orde komen. Naast het leerlingen toerusten met en leren respecteren van de kernwaarden van de democratische rechtsstaat dient burgerschapsvorming óók en vooral issue awareness (zelfreflectie) op te roepen bij de leerlingen als (toekomstige) verbindend democratisch (staats)burgers.3