2.4.4 Vervangingswaarde

Het begrip vervangingswaarde heeft fiscaaltechnisch uitsluitend relevantie ten aanzien van de waardering van bedrijfsvoorraden. Aldaar is een duidelijk verband te onderkennen met het fiscale begrip bedrijfswaarde.

Van Dijck memoreert de betekenis die de vervangingswaarde voor de vermogensbelasting heeft. Volgens hem komt dit waardebegrip indirect aan bod bij de waardering van handelsvoorraden. Van Dijck1 verwijst daarbij naar HR 12 maart 19582 waarin ons hoogste rechtscollege allereerst de klassieke bedrijfswaardedefinitie herhaalt en met betrekking tot voorraden stelt: 'dat de bedrijfswaarde van een normale voorraad als de onderhavige is te stellen op de prijs die de verkrijger van het bedrijf zou moeten betalen om die voorraad elders in te kopen, op welke inkoopprijs de rentabiliteit van de onderhavige onderneming geen invloed heeft.' Deze waardering leidde in casu tot waardering op de inkoopprijs. Daarmee is in feite de waardering gesteld op de vervangingswaarde van de voorraad.

Bij de belastingheffing ten aanzien van agrarische ondernemingen spelen de begrippen 'verpachte waarde' en 'agrarische waarde' een belangrijke rol. Deze hebben een geheel eigen dynamiek en zullen in de volgende twee paragrafen worden behandeld.