3.3.7 Tussenconclusie

Wanneer je als arbeidsrechtjurist bedenkt hoe tot in de kleinste details bijvoorbeeld het ontslagrecht sinds Wwz is dichtgetimmerd, is het verbazingwekkend hoe weinig de wetgever heeft gedaan voor een ingrijpend onderwerp als postcontractuele bedingen. De praktijk moet het maar doen met artikel 7:653 BW, naast artikel 7:611 BW en het algemeen vermogensrecht. Dat kan uiteraard, maar het betekent wel dat een bijzonder grove maatstaf moeten worden gebruikt om te beoordelen wat is toegestaan, in plaats van dat er een subtielere norm aanwezig is. De grenzen van wat mogelijk is, zijn daardoor niet altijd even duidelijk.

Om onder de reikwijdte van artikel 7:653 BW te vallen is het noodzakelijk dat het beding de ex-werknemer beperkt om ‘op zekere wijze’ werkzaam te zijn. Naast een algemeen concurrentiebeding kan daaronder ook een geheimhoudingsbeding vallen dat de ex-werknemer verbiedt om zijn persoonlijke kennis en ervaring te gebruiken. Dat wil zeggen, als het beding verder gaat dan het enkel verbieden van het gebruik of openbaren van bedrijfsgeheimen, en datgene verbiedt dat onvervreemdbaar aan de ex-werknemer toekomt. De ex-werknemer wordt anders immers beperkt in zijn mogelijkheden om elders te werken. Ook een intellectueel eigendomsbeding kan een artikel 7:653 BW-beding zijn, indien het hem verbiedt intellectueel eigendom tot stand te brengen voor zichzelf of zijn nieuwe werkgever. Tot slot kan een verbod op het hebben van een (financieel) belang of (financiële) betrokkenheid bij een concurrerende onderneming onder omstandigheden de ex-werknemer beperken om elders werkzaam te zijn. Een verval van arbeidsvoorwaarden wegens indiensttreding bij de concurrent is daarentegen eerder een financiële prikkel dan een daadwerkelijke beperking.

Aangezien niet alle postcontractuele bedingen voldoen aan de criteria van artikel 7:653 BW dan wel soms onduidelijk is of dit het geval is, terwijl postcontractuele bedingen wel verstrekkend kunnen zijn, zou de mogelijkheid in dit artikel om geheel of beperkte vernietiging te vragen kunnen worden verruimd tot alle bedingen die een ex-werknemer op enigerlei wijze beperken in de concurrentie met zijn ex-werkgever of financieel ontmoedigen dat te doen. Dit zou voorkomen dat de grenzen van artikel 7:653 BW steeds moeten worden opgezocht en biedt een subtiele maatstaf om te beoordelen welke restricties zijn toegestaan.