7.9.5 De sturende rol van de Europese Commissie

479. Tijdens de totstandkoming van de richtlijn benadrukte het ESC het belang van een duidelijke toelichting op de richtlijn door de Commissie gelet op de onbekendheid binnen de nationale rechtsstelsels met de terminologie uit de richtlijn (het noemt als voorbeeld de professionele toewijding waaronder zowel de vakkundigheid als de zorgvuldigheid valt).1 De Commissie kan op drie manieren sturing verschaffen. Ten eerste kan zij in haar documentatie toelichting geven op de richtlijnnormen (zoals verzocht door het ESC). Ten tweede kan zij tijdens informele bijeenkomsten haar visie op de richtlijn aan de met de omzetting belaste ambtenaren 'voorleggen'. Ten derde kan zij een verdragsinbreukprocedure instellen wanneer zij van mening is dat een lidstaat een open norm op een (volgens haar) onjuiste wijze heeft omgezet.

Uit dit hoofdstuk bleek dat de toelichting op de ontwerprichtlijn weinig houvast biedt.2 In 2009 heeft de Commissie echter de Guidance on the implementation/ application of Directive 2005/29/EC on Unfair Commercial Practices uitgebracht met als doel 'a common understanding and a convergence of practices when implementing and applying the Directive'. Deze Guidance vormt een nuttig document waarin diverse open normen van structuur en voorbeelden worden voorzien.3 De interpretatieve richtsnoeren van de Commissie zijn evenwel niet bindend en hun harmoniserend effect is afhankelijk van de medewerking van de toezichthouders en rechters in de lidstaten.4 De Commissie is dan ook voorzichtig in haar formuleringen. De verschafte gezichtspunten laten nog steeds veel beoordelingsruimte aan de toetsende instantie die beslist of, en hoe het gezichtspunt wordt gehanteerd. Op sommige normen gaat de Guidance voorts in het geheel niet in (de professionele toewijding of art. 7 lid 1-3).

480. De Commissie controleert de implementatie van de richtlijn. Zij beschikt hiertoe over een belangrijk pressiemiddel: de dreiging met een inbreukprocedure. Onder leiding van de Commissie hebben informele expertmeetings plaatsgevonden waarin de Commissie haar zienswijzen over de inhoud en de structuur van de richtlijn uiteenzette.5 De Commissie heeft zich actief beziggehouden met de omzettingsprocessen in de lidstaten en druk uitgeoefend op die lidstaten die de omstandighedencatalogi en de lijst in de bijlage niet hadden omgezet (zoals Frankrijk, par. 9.3.2). De letterlijke omzetting van de richtlijn ofwel de toepassing van de `copy-out' -techniek vormt volgens de Commissie een voorwaarde voor de effectieve en consistente toepassing van de richtlijn.6

Het al dan niet instellen van een verdragsinbreukprocedure is tot slot ook van belang voor de harmonisatie, vooral wanneer deze procedures een toelichting bevatten.7 De Commissie heeft een tweetal procedures gestart wegens de te late omzetting waarin de inhoud van de richtlijnnormen helaas niet nader wordt toegelicht.8 De Commissie heeft voor de rest weinig van zich laten horen.9 Dit ligt mogelijk aan het feit dat zij de omzetting in belangrijke mate heeft begeleid.