7.4.3.3 Overeengekomen tijdsduur

In de arresten Commissie/Ierland1 en Commissie/Verenigd Koninkrijk2 (hierna ook: de tolgeldarresten) heeft het Hof van Justitie geoordeeld dat de duur van het gebruik een wezenlijk bestanddeel is van het uniebegrip verhuur. Speelt de duur van het gebruik bij het aangaan van een overeenkomst geen rol, dan is de betreffende prestatie niet aan te merken als de verhuur van onroerend goed.3 Met het element tijdsduur is bedoeld om ‘verhuur van onroerend goed, dat in de regel een betrekkelijk passieve activiteit is, die enkel verband houdt met het tijdsverloop en geen toegevoegde waarde van betekenis oplevert, te onderscheiden van andere activiteiten die ofwel een zakelijk-industrieel en commercieel karakter hebben, zoals de uitzonderingen van art. 135 lid 2 Btw-richtlijn (zie paragraaf 7.6), ofwel iets anders zijn of meer omvatten dan de enkele terbeschikkingstelling van een onroerend goed (hierna ook: verhuur plus).4 Op het onderscheid tussen verhuur en verhuur plus wordt in paragraaf 7.5 nader ingegaan.

Dat de duur van het gebruik een wezenlijk bestanddeel is van een verhuurdienst, betekent niet dat het gebruiksrecht op een onroerend goed voor een bepaalde tijd moet zijn verleend. Ook een gebruiksrecht op een onroerend goed voor onbepaalde tijd kan een verhuurdienst zijn.5 De duur van de verhuur is op zichzelf geen onderscheidend criterium voor de vraag of sprake is van een in beginsel vrijgestelde verhuurdienst of niet.6 Wel kan de overeengekomen duur van het gebruik hiervoor een aanwijzing zijn. Het gebruik van een onroerend goed met een tijdelijk en incidenteel karakter is een aanwijzing dat geen sprake is van een in beginsel vrijgestelde verhuurdienst, terwijl voor het gebruik met een duurzaam karakter, zoals een huurovereenkomst voor vijf jaren, het tegenovergestelde geldt.7 Ook de omstandigheid dat de vergoeding verband houdt met de overeengekomen tijdsduur is een aanwijzing dat sprake is van in beginsel vrijgestelde verhuur van onroerend goed.8 Houdt de hoogte van de overeengekomen vergoeding voor 80% verband met andere diensten dan de terbeschikkingstelling van een onroerend goed, dan is dit een aanwijzing dat van een verhuurdienst geen sprake is.9