Einde inhoudsopgave
Achtergestelde vorderingen (O&R nr. 114) 2019/5.5.4.4
5.5.4.4 Leeg beslag
mr. drs. N.B. Pannevis, datum 01-04-2019
- Datum
01-04-2019
- Auteur
mr. drs. N.B. Pannevis
- JCDI
JCDI:ADS186644:1
- Vakgebied(en)
Insolventierecht / Algemeen
Ondernemingsrecht / Algemeen
Vermogensrecht / Rechtsvorderingen
Verbintenissenrecht / Algemeen
Verbintenissenrecht / Overeenkomst
Voetnoten
Voetnoten
Zie HR 29 oktober 2004, NJ 2006/203 (Van den Berg/Van der Walle; Beslag op kredietruimte), r.o. 3.9 en Viruly 2016, p. 43. Zie bijvoorbeeld ook Rb. ’s- Gravenhage 4 oktober 2013, JOR 2014/56 (Lindorff/H&B).
Zie art. 3:13 lid 2 BW. Vgl. ook de noot van Steneker onder Rb. ’s-Gravenhage 4 oktober 2013, JOR 2014/56 (Lindorff/H&B).
HR 11 februari 2011, RvdW 2011/261 (Go Lease), in combinatie met Hof Amsterdam 14 juli 2009, NJ 2011/128 (Go Lease). Zie i.h.b. conclusie A-G Huydecoper, r.o. 12-14. Zie verder Hof ’s-Hertogenbosch 16 oktober 2012, JOR 2014/55 (Vakantiecentrum/Kessels), r.o. 4.2.2, Hof ’s-Hertogenbosch 10 juni 2014, NJF 2014/15 (P&M Free-time), r.o. 6.18, Rb. Overijssel (vzr.) 28 november 2013, JOR 2014/57 (Arslan/IMKO), r.o. 4.6, Van Straaten 2015 en Van der Putten & Van Zanten 2018, p. 381.
Zie verder Van der Putten & Van Zanten 2018, p. 384-392.
259. Als door de eigenlijke achterstelling bij de verdeling van de executie-opbrengst geen uitkering op de juniorvordering te verwachten is, dan is het beslag van de achtergestelde schuldeiser ‘leeg’. Een beslag dat door een achtergestelde schuldeiser wordt gelegd is eerder leeg dan een beslag dat door andere schuldeisers wordt gelegd omdat een achtergestelde schuldeiser bij de verdeling van de executie-opbrengst meer andere verhaalsgerechtigden voor moet laten gaan.
De gevolgen daarvan zijn dezelfde als bij andere lege beslagen. Door een leeg beslag te handhaven kan de beslaglegger misbruik maken van zijn bevoegdheid.1 Die conclusie kan op twee manieren worden bereikt.
Ten eerste dient de bevoegdheid beslag te leggen ertoe om de vordering van de beslaglegger te verhalen. Als het beslag leeg is kan dat doel niet worden bereikt. De beslaglegger oefent zijn bevoegdheid dus kennelijk uit voor een ander doel dan waarvoor die is verleend.2
Ten tweede kan een belangenafweging leiden tot de conclusie dat de beslaglegger misbruik maakt van zijn bevoegdheid.3 Als het beslag niet tot verhaal kan leiden heeft de beslaglegger daarbij in beginsel weinig belang, terwijl het beslag in veel gevallen wel negatieve gevolgen heeft voor de beslagene. Als de schuldenaar in staat is om de vordering van de beslaglegger uit andere vermogensbestanddelen te voldoen dan pakt die belangenafweging niet snel in het nadeel van de beslaglegger uit.4 De beslaglegger mag het beslag inzetten als drukmiddel om de beslagene tot vrijwillige betaling te bewegen.5 Aan de andere kant legt een leeg beslag weinig druk op de schuldenaar. Het zijn vooral de andere volle beslagen die druk op hem leggen.
Als de beslaglegger zijn bevoegdheid tot beslaglegging misbruikt moet het beslag worden opgeheven. De eigenlijke achterstelling staat dus niet in de weg aan de beslaglegging door de juniorschuldeiser, maar kan wel ertoe leiden dat het beslag moet worden opgeheven. Die opheffing baat de schuldenaar nauwelijks omdat de andere beslagen op het beslagen goed blijven rusten.