4.2.1 Inleiding

De eurocrisis is de katalysator geweest voor de introductie van strengere nationale budgettaire discipline vanuit Europa. Afdwingbare budgettaire discipline voor nationale lidstaten bestaat echter al sinds de totstandkoming van het Verdrag van Maastricht. In dit verdrag werden de fundamenten gelegd voor de totstandkoming van de EMU met als uiteindelijk doel de invoering van de euro voor alle lidstaten.1 Voordat het echter zover was is er veel discussie geweest over de invulling van een dergelijke unie. Voor het doel van dit hoofdstuk, het in kaart brengen van het Europees economisch en budgettair beleid en de verplichtingen die hieruit voortvloeien voor de lidstaten, zal niet uitputtend worden stilgestaan bij de totstandkomingsgeschiedenis van de EMU.2 In deze paragraaf worden alleen enkele achtergronden gesignaleerd om meer inzicht te geven in de wijze waarop de EMU is opgezet en die relevant zijn voor het onderzoek naar de verplichtingen van de nationale lidstaten (paragraaf 4.2.2 en 4.2.3). Verder zal de EMU worden besproken zoals deze is neergelegd in het Verdrag van Maastricht en welke uitgangspunten grotendeels overeind zijn gebleven in het Verdrag van Lissabon en het Stabiliteits- en Groeipact (paragraaf 4.2.4 en 4.2.5). Als laatste zal de eurocrisis en de oorzaken (paragraaf 4.2.6), de reactie hierop (paragraaf 4.2.7) als ook de verdere plannen voor de EMU worden besproken (paragraaf 4.2.8). Daarnaast wordt kort stilgestaan bij de complexiteit van de maatregelen (4.2.9), de bredere gevolgen van de eurocrisis voor onder andere de constitutionele balans in de EU (paragraaf 4.2.10). Voordat wordt afgesloten met een conclusie in paragraaf 4.2.12 is kort aandacht voor de effectiviteit van de regels en de politieke dimensie (paragraaf 4.2.11).