6.4.2 Hoe gaan medewerkers van de IND om met rapporten van het iMMO?

I: En heb je wel eens te maken met rapportages van het iMMO? Wat doe je daarmee?

R: Haha, ja. Eeeh. Ik eeeh. Nou haha, […] ik vind het lastig die rapporten.

I: Wat vind je er lastig aan?

R: Dat ik ze best wel subjectief vind.

I: En waaruit blijkt dat?

R: Dat is mijn eigen mening, haha. Sowieso, het relaas dat de asielzoeker naar voren brengt, lijken zij heel erg te volgen. Omdat eigenlijk alles wat de asielzoeker naar voren brengt, zoals dit litteken is ontstaan door een granaatscherf of zo daar en daar. Dat weet je niet, misschien was het gewoon wel een glasscherf, een ongeluk. Dat wordt allemaal zo naar voren gebracht, alsof het relaas wat de asielzoeker naar voren bracht allemaal is zoals het is. Zij doen natuurlijk wel hun eigen onderzoek en zijn natuurlijk ook kundig. Maar het leek een tijdje zo dat het zo subjectief was dat het ook gewoon. Dat wij er gewoon weinig tegen in konden brengen omdat ze wel als deskundigenorganisatie worden beschouwd. En als er een iMMO rapport lag, dat je er ook niet omheen kon.

I: En wat betekent er niet omheen kunnen?

R: Dat je moet aannemen zoals het door hun (iMMO) wordt gesteld. Ik had daar zelf dan soms mijn twijfels over.

[…]

I: Maakt dat uit?

R: Nee, want op een gegeven moment, dat is dat Istanbul-Protocol-gebeuren geweest, volgens mij de twee sterkste categorieën daar kun je sowieso niet omheen, daar moet je vanuit gaan dat het zo is, zoals het is gesteld. Er waren nog drie andere gradaties. Waar je nog iets mee kon, maar ik geloof niet dat wij hier heel erg sterk handvatten hebben om te motiveren waarom het niet tot geloofwaardigheid zou kunnen leiden.1

I: Heb je wel eens een iMMO rapport gehad en toch een andere beslissing genomen?

R: Ja, was een opvolgende aanvraag. Ik moest de aanvraag vanwege het iMMO rapport inhoudelijk afdoen. Ook op advies van AUA. Ook op advies van AUA [AUA is de voorloper van SUA, de beleidsafdeling van de IND] werd het een inwilliging. Terwijl ik nog dacht dat ik het rapport nog wel kon bestrijden, nou ja dat is een te groot woord, maar ik dacht ik kan er nog wel iets van maken dat het ongeloofwaardig is dat hij nu ineens met die komt en het iMMO ook ineens zegt dat het zo is.

[…]

R: Eehm. Ja, ik denk eigenlijk dat ze ook gewoon van het verhaal dat wordt verteld uitgaan. Het enige wat ze vaststellen is dat of de littekens die iemand heeft of het past bij het verhaal.

I: Zie jij dat als hetzelfde als een geloofwaardigheidsbeoordeling, of niet?

R: Weet ik niet, nee dat vind ik, nee, ik ja, ik zie het toch anders, maar ik kan niet zo makkelijk uitleggen hoe het dan zit.2

I: Hoe ga je om met medische rapportages, iMMO rapportages bijvoorbeeld. Krijg je die wel eens?

R: Ja, maar die krijg je natuurlijk pas in de VA, in de AA komen die nooit. Nou, maar de tegenwoordige iMMO rapporten zijn heel gefundeerd. Goed onderbouwd, je kunt lastig afwijzen.

I: Was dat eerst anders?

R: Nee, maar bij MAPP rapportages [een voorganger van iMMO], die waren toch iets minder vergaand.

I: Stel je iedere keer de kwaliteit van zo’n rapport vast?

R: Meestal komen die pas in beroep, dan word je door de PV gebeld van: het is goed onderbouwd, het ondersteunt wat is verklaard, de littekens passen in het plaatje, het is dan moeilijk om de zaak door te zetten. Dat gaat in overleg met de PV.

I: Ga je zelf dan ook het hele rapport nog door?

R: Ja, het beroep wordt dan vaak ingetrokken, dan moet je nog een keer beslissen, dan lees je het hele rapport door.

I: Kijk je ook kritisch, van klopt dit wel?

R: Ja, maar het wordt dan echt heel moeilijk om nog af te wijzen. Ik neig dan wel al vaak naar inwilligingen, als het rapport het relaas toch geloofwaardig maakt. Het is lastig om daar iets algemeens over te zeggen, het kan zijn dat het dan nog steeds ongeloofwaardig is, dan ga je met de PV’ers kijken of er overwegingen in het iMMO rapport staan die toch minder steekhoudend zijn.3

I: En heb je dan misschien wel eens moeten werken met iMMO rapportages?

R: Ja, ik vind het daarvan bijzonder dat ze altijd een causaal verband leggen en zelf het asielrelaas beoordelen. Dan zeggen ze meneer heeft daar en daar een blauwe plek, dus het zou heel goed kunnen dat het klopt wat hij zegt.

I: Zie je dat als beoordeling van de geloofwaardigheid van het asielrelaas?

R: Ja, zoals het daar staat opgeschreven wel. Ik kan niet zo snel een concreet voorbeeld geven, maar ik vind dat ze het te ver doortrekken. Je kunt ook niet zomaar opschrijven: ik denk er anders over. Dan zegt de advocaat: het iMMO is een officiële organisatie, dus je kunt niet zomaar jouw oordeel daar tegenover zetten. Je moet wel goede argumenten hebben.

I: Lukt dat wel, of word je daardoor ook wel eens gedwongen om een beslissing te nemen waar je niet achter staat?

R: Zo’n situatie heb ik nog niet meegemaakt.

[…]

I: Heb je als beslismedewerker nog een rol om te bekijken of de kwaliteit van het deskundigenrapport goed is? Als bestuursorgaan heb je een vergewisplicht. In hoeverre is dat voor de individuele ambtenaar nog een …

R: Niet. Nee. Het wordt gewoon gezegd dat, net als de KMar, dat is een deskundigenorganisatie dus dan gaan wij er niet aan twijfelen. Daar hebben we de kennis ook niet voor?

I: Ook niet bij het iMMO?

R: Nee, dat soort dingen kun je niet ter discussie stellen, daar hebben we gewoon de informatie niet voor.4