6.8.5.1 Externe aansprakelijkheid van de vennoten van de OVBA

Bij de OVBA zou de bescherming van de vennoten tegen aansprakelijkstellingen als gevolg van de gedragingen van medevennoten of vertegenwoordigers van de vennootschap zich moeten uitstrekken over zowel de vorderingen op grond van onrechtmatige daad als de vorderingen op grond van wanprestatie. Zoals hiervoor al is opgemerkt, is het beperken van de uitsluiting van aansprakelijkheid tot de aansprakelijkheid die ontstaat door een onrechtmatige daad niet te rechtvaardigen in het licht van het ontbreken van onderhandelingsmacht bij onvrijwillige schuldeisers. De onvrijwillige schuldeisers kunnen door de beperkte aansprakelijkheid geconfronteerd worden met onvoldoende verhaal. Zij kunnen hiervoor geen compensatie afdwingen, zoals de contractuele wederpartijen van de vennootschap dat wel kunnen bij de vaststelling van de contractuele voorwaarden. In hoofdstuk 3 is aan de orde geweest op welke wijze de vennootschap en haar contractuele wederpartijen de contractuele relatie onderling kunnen vormgeven. Ook bij contractuele verbintenissen zou de situatie kunnen ontstaan dat medevennoten de gedragingen van andere vennoten niet kunnen controleren, maar daarvoor wel in privé aansprakelijk zijn. Dit argument — het geen controle kunnen uitoefenen op de gedragingen van andere vennoten — dat over het algemeen gebruikt wordt voor de rechtvaardiging van de beperking van de aansprakelijkheid uit onrechtmatige daad is daardoor ook van toepassing bij aansprakelijkheid uit wanprestatie. De vennoot die zelf de schade veroorzaakt, zal echter persoonlijk aansprakelijk moeten blijven. Dit zorgt ervoor dat de vennoot voldoende zorgvuldig te werk gaat, omdat hij anders de plicht tot het betalen van een schadevergoeding zou riskeren. Deze aansprakelijkheid zou ook moeten gelden voor de vennoot die directe controle en supervisie heeft over de persoon die de schade veroorzaakt, of die had kunnen ingrijpen om de schade veroorzaakt door medevennoten te voorkomen. Het gevaar dat vennoten allemaal zelfstandig zullen gaan opereren zonder zich te bemoeien met de aangelegenheden van de andere vennoten zal allereerst worden beperkt doordat de vennootschap zelf ook aansprakelijk blijft voor de handelingen van de vennoten die zijn verricht in de normale uitvoering van de vennootschapsactiviteiten. Niet alleen zullen de 'onschuldige' vennoten hun inbreng verliezen, zij kunnen ook hun investering in menselijk kapitaal kwijtraken. Daarnaast zullen het risico van reputatieschade, eventuele intern geldende controlemechanismen en vrijwaringmogelijkheden voor vennoten belast met toezichthoudende taken, waarborgen dat vennoten elkaar en hun ondergeschikten in de gaten te houden (zie hoofdstuk 3 voor de bespreking hiervan). De vennoten die de meer riskante activiteiten uitvoeren kunnen hiervoor gecompenseerd worden.