4.4.2 Rentefunctie

Het recht van pandgebruik had een rentefunctie als partijen hadden afgesproken een rentepandgebruik te vestigen. In dat geval bedongen partijen geen rentepercentage over de gesecureerde vordering. In plaats daarvan hield de pandgebruiker de gebruiksopbrengst als rentevergoeding.1

Een voorbeeld van een recht van pandgebruik met rentefunctie treft men aan in Observatie 1545 van Van Bijnkershoek. Lucius Titius mocht de landerijen gebruiken en mocht de gebruiksopbrengst houden. Graaf Hoogstraten kon Zevenbergen slechts terugkrijgen als hij aan Lucius Titius het bedrag van 45.798 betaalde. De gebruiksopbrengst kwam kennelijk niet in mindering op de gesecureerde vordering; er was dus sprake van een recht van pandgebruik met rentefunctie. Dit valt ook af te leiden uit de woorden pignus antichresticum2 (sic): in de Rooms-Hollandse literatuur wees het woord antichresis immers op een recht van pandgebruik met rentefunctie.